2031-ലെ കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ അധികാരത്തിലേക്കുള്ള തിരിച്ചുവരവിന് വേണ്ടി സി.പി.എം സ്വയം നടത്തേണ്ട ആശയപരവും സംഘടനാപരവും രാഷ്ട്രീയവും ആയ തയാറെടുപ്പുകൾ

2026-ലെ കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ ഫലം സി.പി.എമ്മിനും ഇടതുപക്ഷത്തിനും ഗൗരവമായ ആത്മപരിശോധന ആവശ്യപ്പെടുന്ന ഒരു രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യമാണ് സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നത്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ കണക്കനുസരിച്ച് 140 അംഗ നിയമസഭയിൽ സി.പി.എം 26 സീറ്റുകളിലാണ് വിജയിച്ചത്; കോൺഗ്രസ് 63 സീറ്റുകളും സി.പി.ഐ 8 സീറ്റുകളും നേടിയപ്പോൾ ബി.ജെ.പി 3 സീറ്റുകൾ നേടി. 2021-ൽ സി.പി.എം നേടിയ 62 സീറ്റുകളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ 2026-ലെ തിരിച്ചടി അതിന്റെ വ്യാപ്തിയിൽ വളരെ വലുതാണ്. എന്നാൽ ഈ ഫലത്തെ കേവലം സീറ്റുകളുടെ നഷ്ടമായി മാത്രം കാണുന്നത് മതിയാകില്ല. ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പരാജയം സാധാരണയായി വോട്ടർമാരുടെ താൽക്കാലിക മനോഭാവത്തിന്റെ മാത്രം പ്രതിഫലനം അല്ല; പാർട്ടിയുടെ രാഷ്ട്രീയ ഇടപെടലും സംഘടനാ പ്രവർത്തനവും ജനങ്ങളുമായുള്ള ബന്ധവും ഭരണത്തിന്റെ അനുഭവവും നേതാക്കളുടെ ജീവിതശൈലിയും ആശയവിനിമയ രീതിയും പുതിയ സാമൂഹിക വിഭാഗങ്ങളോടുള്ള സമീപനവും എല്ലാം ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന ഒരു സമഗ്രമായ രാഷ്ട്രീയ പ്രതികരണമാണ് അത്. അതുകൊണ്ട് 2031-ൽ അധികാരത്തിലേക്ക് തിരിച്ചുവരാനുള്ള ലക്ഷ്യം മുന്നിൽവെക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അടുത്ത തിരഞ്ഞെടുപ്പിനുവേണ്ടി മാത്രം ഒരു പ്രചാരണ തന്ത്രം തയ്യാറാക്കുന്നതിനു പകരം 2026 മുതൽ 2031 വരെയുള്ള അഞ്ചുവർഷത്തെ ഒരു സമഗ്രമായ രാഷ്ട്രീയ-സംഘടനാ പുനർനിർമാണ പ്രക്രിയ സി.പി.എം ഏറ്റെടുക്കേണ്ടതുണ്ട്.

ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട മാറ്റം തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കേന്ദ്രീകൃതമായ പാർട്ടി പ്രവർത്തനത്തിൽ നിന്ന് ജനജീവിതം കേന്ദ്രീകരിച്ച പാർട്ടി പ്രവർത്തനത്തിലേക്കുള്ള മാറ്റമാണ്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വരുമ്പോൾ മാത്രം വീടുകളിലേക്കും ജനങ്ങളിലേക്കും ഇറങ്ങിച്ചെല്ലുന്ന സംഘടനയ്ക്ക് പകരം, ജനങ്ങളുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിലെ പ്രശ്നങ്ങളിൽ നിരന്തരം ഇടപെടുന്ന സംഘടനയായി പാർട്ടി മാറണം. തൊഴിലില്ലായ്മ, വിലക്കയറ്റം, ചികിത്സാചെലവ്, വിദ്യാഭ്യാസച്ചെലവ്, വീടും ഭൂമിയും, വയോജനങ്ങളുടെ സുരക്ഷ, സ്ത്രീകളുടെ തൊഴിലും സുരക്ഷയും, യുവാക്കളുടെ ഭാവി, കർഷകരുടെ വരുമാനം, മത്സ്യത്തൊഴിലാളികളുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ, ചെറുകിട വ്യാപാരികളുടെ പ്രതിസന്ധി, പ്രവാസികളുടെ മടങ്ങിവരവ്, നഗരങ്ങളിലെ ജീവിതച്ചെലവ്, പരിസ്ഥിതി പ്രശ്നങ്ങൾ, മാലിന്യസംസ്കരണം, ഗതാഗതം, കുടിവെള്ളം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങൾ ഓരോ ബ്രാഞ്ചിന്റെയും ലോക്കൽ കമ്മിറ്റിയുടെയും രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനത്തിന്റെ സ്ഥിരം വിഷയങ്ങളാകണം. ജനങ്ങൾക്ക് പാർട്ടി എന്നത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സമയത്ത് വോട്ട് ചോദിക്കുന്ന ഒരു സംഘടനയല്ലെന്നും പ്രശ്നമുണ്ടാകുമ്പോൾ സമീപിക്കാവുന്ന സാമൂഹിക ശക്തിയാണെന്നും അനുഭവത്തിലൂടെ ബോധ്യപ്പെടണം.

ഇതോടൊപ്പം പാർട്ടി പ്രവർത്തകന്റെ ജീവിതവും പാർട്ടി മുന്നോട്ടുവയ്ക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയവും തമ്മിലുള്ള വൈരുധ്യം ഗൗരവമായി പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. സമത്വം, ലാളിത്യം, പൊതുതാൽപര്യം, തൊഴിലാളിവർഗ താൽപര്യം എന്നിവ പ്രസംഗിക്കുന്ന ഒരു പ്രവർത്തകന്റെ ജീവിതത്തിൽ അമിതമായ ഉപഭോഗവും പദവിയോടുള്ള ആസക്തിയും സാമ്പത്തിക പ്രദർശനവും കുടുംബകേന്ദ്രിതമായ ഉയർച്ചയുടെ മോഹവും പ്രകടമായാൽ, രാഷ്ട്രീയ സന്ദേശത്തിന്റെ വിശ്വാസ്യതയ്ക്ക് തിരിച്ചടിയാകും. ഇത് നേതാക്കൾക്ക് മാത്രം ബാധകമായ കാര്യമല്ല; ബ്രാഞ്ച് തലത്തിൽ നിന്നുതന്നെ ഒരു പുതിയ രാഷ്ട്രീയ-നൈതിക സംസ്കാരം വളർത്തേണ്ടതാണ്. “ഞാൻ എന്ത് നേടി?” എന്ന ചോദ്യത്തിൽ നിന്ന് “ഞാൻ സമൂഹത്തിന് എന്ത് നൽകി?” എന്ന ചോദ്യത്തിലേക്ക് പ്രവർത്തകന്റെ ജീവിതവീക്ഷണം മാറണം. കമ്യൂണിസ്റ്റ് രാഷ്ട്രീയം മറ്റുള്ളവരോട് ആവശ്യപ്പെടുന്ന ത്യാഗത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയം മാത്രമല്ല, സ്വന്തം ജീവിതത്തിൽ ലാളിത്യവും പൊതുബോധവും ഉത്തരവാദിത്വവും പ്രകടിപ്പിക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയമായിരിക്കണം.

പാർട്ടിയുടെ തെറ്റുതിരുത്തൽ പ്രക്രിയ മുകളിൽ നിന്ന് താഴേക്ക് മാത്രമല്ല, താഴെ നിന്ന് മുകളിലേക്കും പോകണം. ഓരോ അംഗവും പ്രവർത്തകനും “എനിക്ക് എവിടെയാണ് തെറ്റുപറ്റിയത്?”, “ജനങ്ങളുമായി എന്റെ ബന്ധത്തിൽ എന്താണ് നഷ്ടപ്പെട്ടത്?”, “എന്റെ പ്രവർത്തനത്തിൽ എന്താണ് മാറ്റേണ്ടത്?”, “പാർട്ടിയെക്കുറിച്ചുള്ള ജനങ്ങളുടെ വിമർശനത്തിൽ എത്രമാത്രം സത്യാവസ്ഥയുണ്ട്?” എന്നീ ചോദ്യങ്ങൾ സ്വയം ചോദിക്കേണ്ട അന്തരീക്ഷം സൃഷ്ടിക്കണം. വിമർശനത്തെ ശത്രുതയായി കാണുന്ന സംഘടനയ്ക്ക് സ്വയം തിരുത്താൻ കഴിയില്ല. പാർട്ടി യോഗങ്ങൾ റിപ്പോർട്ടുകൾ വായിക്കുന്നതിനും തീരുമാനങ്ങൾ കൈമാറുന്നതിനുമുള്ള ചടങ്ങുകളായി ചുരുങ്ങാതെ ജനങ്ങളുടെ അനുഭവങ്ങളും വിമർശനങ്ങളും സാമൂഹിക മാറ്റങ്ങളും പഠിക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയ പഠനകേന്ദ്രങ്ങളായി മാറണം. തെറ്റുപറ്റിയ അംഗത്തെ എന്നെന്നേക്കുമായി പുറത്താക്കുന്നതിനു പകരം, ഗുരുതരമായ അച്ചടക്കലംഘനങ്ങളല്ലാത്ത സാഹചര്യങ്ങളിൽ തിരുത്താനും തിരിച്ചുവരാനും അവസരം നൽകുന്ന രാഷ്ട്രീയ സംസ്കാരം വളർത്തേണ്ടതുണ്ട്.

2031-ലേക്കുള്ള രാഷ്ട്രീയ തയ്യാറെടുപ്പിൽ യുവജനങ്ങൾക്കാണ് പ്രത്യേക മുൻഗണന നൽകേണ്ടത്. ഇന്നത്തെ യുവാവിനോട് പഴയ കാലത്തെ മുദ്രാവാക്യങ്ങൾ ആവർത്തിച്ചാൽ മാത്രം രാഷ്ട്രീയബന്ധം ഉണ്ടാകില്ല. തൊഴിൽ, artificial intelligence, automation, start-up, gig economy, വിദേശ കുടിയേറ്റം, digital economy, climate change, housing, mental well-being, വിദ്യാഭ്യാസം, skill development, cultural freedom, gender relations തുടങ്ങിയ പുതിയ വിഷയങ്ങളിൽ ശാസ്ത്രീയമായും ആധുനികമായും സംസാരിക്കാൻ പാർട്ടിക്ക് കഴിയണം. കേരളത്തിന്റെ ഭാവി തൊഴിൽസൃഷ്ടിയുമായി നേരിട്ട് ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. സംസ്ഥാനത്തിന്റെ സാമ്പത്തികാവസ്ഥയെയും തൊഴിൽസൃഷ്ടിയെയും കുറിച്ച് 2026-27-ലെ ബജറ്റ് വിശകലനവും വലിയ വെല്ലുവിളികൾ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു; ധനകാര്യ സമ്മർദ്ദം, ഉയർന്ന committed expenditure, പൊതുമേഖലാ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നഷ്ടം, പരിമിതമായ capital outlay എന്നിവ വികസനത്തിന് ഇടം കുറയ്ക്കുന്നതായി PRS ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് “യുവാക്കൾക്ക് കേരളത്തിൽ തന്നെ മാന്യമായ തൊഴിൽ ലഭിക്കാനുള്ള കേരള മോഡൽ” എന്നത് അടുത്ത അഞ്ചുവർഷത്തെ പ്രധാന രാഷ്ട്രീയ അജണ്ടകളിലൊന്നാകണം.

ഇതിന് വിദ്യാഭ്യാസവും തൊഴിലും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം പുനഃസംഘടിപ്പിക്കണം എന്ന അജണ്ട മുൻപോട്ടു വെക്കണം . സർവകലാശാലകളും കോളേജുകളും skill institutions-ഉം വ്യവസായവും ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം ശക്തമാക്കണം. AI, biotechnology, life sciences, medical technology, renewable energy, robotics, semiconductor-related services, software, marine technology, food processing, precision agriculture തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ കേരളത്തിന് പ്രത്യേക ശേഷിയുണ്ട്. യുവാക്കൾക്ക് സർക്കാർ ജോലി ലഭിക്കാത്തത് അവരുടെ ഭാവി അവസാനിച്ചതായി തോന്നാതിരിക്കണം. സർക്കാർ ജോലി + സ്വകാര്യ തൊഴിൽ + സഹകരണ തൊഴിൽ + സാമൂഹിക സംരംഭം + സ്വയംതൊഴിൽ + knowledge economy എന്നിവയെ ഒരുമിച്ചുകാണുന്ന തൊഴിൽനയത്തിന് വേണ്ടി യുവാക്കളെ അണിനിരക്കണം.

അതോടൊപ്പം മധ്യവർഗത്തെ മനസ്സിലാക്കുന്നതിൽ പാർട്ടി പുതിയ സമീപനം സ്വീകരിക്കണം. കേരളത്തിലെ മധ്യവർഗം ഒരേ സ്വഭാവമുള്ള ഒരു വർഗമല്ല. അധ്യാപകർ, സർക്കാർ ജീവനക്കാർ, ചെറുകിട സംരംഭകർ, IT ജീവനക്കാർ, professionals, പ്രവാസി കുടുംബങ്ങൾ, ചെറുകിട കർഷകർ, self-employed വിഭാഗങ്ങൾ, വിരമിച്ചവർ, വിദ്യാഭ്യാസം നേടിയ യുവാക്കൾ തുടങ്ങിയ വ്യത്യസ്ത സാമൂഹിക വിഭാഗങ്ങൾ അതിനകത്തുണ്ട്. ഇവരെ “ബൂർഷ്വാ സ്വാധീനമുള്ള വിഭാഗം” എന്ന ഒറ്റപ്പെട്ട രാഷ്ട്രീയ ധാരണയിൽ മാത്രം കാണുന്നത് പര്യാപ്തമല്ല. അവരുടെ ജീവിതത്തിലെ യഥാർത്ഥ പ്രശ്നങ്ങൾ—വിദ്യാഭ്യാസച്ചെലവ്, ചികിത്സാചെലവ്, ഭവനം, തൊഴിൽസുരക്ഷ, retirement security, കുട്ടികളുടെ ഭാവി, digital transformation—ഇവയെ ഇടതുപക്ഷം രാഷ്ട്രീയമായി ഏറ്റെടുക്കണം. തൊഴിലാളിവർഗവും മധ്യവർഗവും തമ്മിലുള്ള പുതിയ സാമൂഹിക സഖ്യം രൂപപ്പെടുത്താനുള്ള ശ്രമം ആവശ്യമാണ്.

സ്ത്രീകളുടെ രാഷ്ട്രീയ പങ്കാളിത്തത്തിലും പാർട്ടി വലിയ മാറ്റം വരുത്തണം. സ്ത്രീകളെ വനിതാ സംഘടനയുടെ പരിധിയിൽ മാത്രം കാണാതെ പാർട്ടിയുടെ എല്ലാ തലങ്ങളിലുമുള്ള തീരുമാനമെടുക്കലിന്റെ കേന്ദ്രത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവരണം. സ്ത്രീകളുടെ തൊഴിൽപങ്കാളിത്തം, സുരക്ഷ, unpaid care work, ageing parents-ന്റെ പരിചരണം, childcare, workplace equality, digital harassment, political representation തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ വ്യക്തമായ ഇടതുപക്ഷ നയരൂപീകരണം വേണം. 2026-ലെ കേരളത്തിലെ ഔദ്യോഗിക Women’s Policy തന്നെ സ്ത്രീകളുടെ തൊഴിൽ, സുരക്ഷ, രാഷ്ട്രീയ പങ്കാളിത്തം, വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യപരിചരണം, സാമ്പത്തിക സ്വയംപര്യാപ്തത തുടങ്ങിയ മേഖലകൾക്ക് മുൻഗണന നൽകുന്നുണ്ട്. അതിനാൽ സ്ത്രീകളുടെ പ്രശ്നങ്ങളെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കാലത്തെ പ്രത്യേക പ്രചാരണ വിഷയമായി കാണാതെ പാർട്ടിയുടെ സ്ഥിരമായ സാമൂഹിക-രാഷ്ട്രീയ അജണ്ടയായി മാറ്റേണ്ടതാണ്.

കേരളത്തിന്റെ അതിവേഗം മാറുന്ന ജനസംഖ്യാ ഘടനയും പുതിയ മുൻഗണന ആവശ്യപ്പെടുന്നു. വയോജന സമൂഹം കേരളത്തിന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട സാമൂഹിക യാഥാർഥ്യങ്ങളിലൊന്നായി മാറുകയാണ്. പെൻഷൻ, geriatric healthcare, home-based care, dementia care, palliative care, loneliness, elderly abuse, സാമ്പത്തിക സുരക്ഷ തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങൾ അടുത്ത ദശകത്തിൽ കൂടുതൽ പ്രധാനമാകും. അതുപോലെ migrant workers, പ്രവാസജീവിതത്തിൽ നിന്ന് തിരിച്ചെത്തുന്നവർ, ഒറ്റയ്ക്ക് കഴിയുന്ന വയോജനങ്ങൾ, care workers തുടങ്ങിയ പുതിയ സാമൂഹിക വിഭാഗങ്ങളെയും പാർട്ടി രാഷ്ട്രീയമായി മനസ്സിലാക്കണം. പഴയ തൊഴിലാളിവർഗത്തിന്റെ ഘടനയിലേക്ക് മാത്രം നോക്കി ഇന്നത്തെ തൊഴിൽലോകത്തെ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയില്ല; platform workers, gig workers, delivery workers, app-based drivers, informal service workers തുടങ്ങിയ വിഭാഗങ്ങൾക്കും പുതിയ സംഘടനാ മാതൃകകൾ ആവശ്യമാണ്. കേരളത്തിന്റെ Vision 2031 ചർച്ചകളിലും gig economy, migrant workers, AI, data-driven employment തുടങ്ങിയ മാറുന്ന തൊഴിൽരീതികൾക്ക് പ്രത്യേക ശ്രദ്ധ നൽകുന്നുണ്ട്.

ഡിജിറ്റൽ രാഷ്ട്രീയമാണ് മറ്റൊരു നിർണായക മേഖല. സോഷ്യൽ മീഡിയയെ വെറും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പരസ്യത്തിനുള്ള ഉപകരണമായി കാണുന്നത് വലിയ പരിമിതിയാണ്. ഓരോ തെറ്റായ വിവരത്തിനും മണിക്കൂറുകൾക്കകം മറുപടി നൽകാൻ കഴിയുന്ന professional communication സംവിധാനം പാർട്ടിക്ക് വേണം. എന്നാൽ അത് propaganda machinery മാത്രമാകരുത്. വസ്തുത പരിശോധിക്കൽ, data visualization, short explanatory videos, podcasts, യുവാക്കൾക്ക് മനസ്സിലാകുന്ന ഭാഷ, Malayalam-English bilingual communication, local issue-based content എന്നിവയുടെ സ്ഥിരമായ ശൃംഖല വേണം. പാർട്ടിയുടെ രാഷ്ട്രീയ ആശയങ്ങൾ ജനങ്ങളിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നതിനു മുമ്പ് ജനങ്ങൾ എന്താണ് പറയുന്നത് എന്ന് കേൾക്കുന്ന digital listening system ഉണ്ടായിരിക്കണം. സോഷ്യൽ മീഡിയയിലെ വിമർശനങ്ങളെല്ലാം ശത്രുതയായി കാണാതെ അതിനകത്തെ യഥാർത്ഥ സാമൂഹിക അസന്തോഷവും തിരിച്ചറിയണം.

ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് പ്രചാരണരാഷ്ട്രീയവും ജനബന്ധ രാഷ്ട്രീയവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം പാർട്ടി തിരിച്ചറിയണം. ഒരു പ്രശ്നത്തെക്കുറിച്ച് social media post ഇടുന്നത് ജനങ്ങളുമായി ഇടപെടലല്ല. ഉദാഹരണത്തിന് ഒരു പ്രദേശത്തെ കുടിവെള്ളപ്രശ്നം പരിഹരിക്കാൻ ജനങ്ങളോടൊപ്പം പ്രവർത്തിക്കുക, ബന്ധപ്പെട്ട ഉദ്യോഗസ്ഥരെ സമീപിക്കുക, പ്രശ്നത്തിന്റെ പുരോഗതി രേഖപ്പെടുത്തുക, പരിഹാരം ലഭിക്കുന്നതുവരെ പിന്തുടരുക—ഇതാണ് ജനബന്ധം. ഓരോ ലോക്കൽ കമ്മിറ്റിക്കും സ്വന്തം പ്രദേശത്തെ “ജനജീവിത ഡയറി” ഉണ്ടായിരിക്കണം: പ്രധാന പ്രശ്നങ്ങൾ, കുടുംബങ്ങളുടെ ആവശ്യങ്ങൾ, തൊഴിൽപ്രശ്നങ്ങൾ, വയോജനങ്ങളുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ, വിദ്യാർത്ഥികളുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ, പരിസ്ഥിതി പ്രശ്നങ്ങൾ, പൊതുസേവനങ്ങളുടെ അവസ്ഥ എന്നിവ രേഖപ്പെടുത്തി ഇടയ്ക്കിടെ വിലയിരുത്തുന്ന സംവിധാനം.

അഴിമതിയും അധികാരത്തിന്റെ ദുരുപയോഗവും സംബന്ധിച്ച zero-tolerance രാഷ്ട്രീയ സംസ്കാരം പുനഃസ്ഥാപിക്കേണ്ടതും നിർണായകമാണ്. ഒരു വ്യക്തിയുടെ നിയമപരമായ കുറ്റം തെളിയുന്നതിനു മുമ്പ് രാഷ്ട്രീയ വിധി പറയുന്നതല്ല ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്; എന്നാൽ പൊതുപദവി വ്യക്തിപരമായ നേട്ടത്തിനുള്ള അവസരമല്ലെന്ന ധാരണ പാർട്ടി പ്രവർത്തനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനമാകണം. സ്വത്ത്, സാമ്പത്തിക ഇടപാടുകൾ, കുടുംബാംഗങ്ങളുടെ business interests, അധികാരസ്ഥാനങ്ങളുമായുള്ള ബന്ധങ്ങൾ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളിൽ ഉയർന്ന transparency standards പാർട്ടി സ്വമേധയാ സ്വീകരിച്ചാൽ അതിന് രാഷ്ട്രീയ വിശ്വാസ്യത വർധിപ്പിക്കാനാകും. ലാളിത്യം ഒരു പഴയകാല രാഷ്ട്രീയ അലങ്കാരം അല്ല; ഇന്നത്തെ കാലത്ത് രാഷ്ട്രീയ വിശ്വാസ്യതയുടെ ഒരു പ്രധാന ഘടകമാണ്.

അതുപോലെ ഭരണത്തെയും പാർട്ടിയെയും തമ്മിൽ ആരോഗ്യകരമായി വേർതിരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ പാർട്ടി ഇടപെടലുണ്ടെന്ന ജനധാരണ ഉണ്ടാകുന്ന സാഹചര്യം ഒഴിവാക്കണം. പാർട്ടി ജനങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ സംഘടനയാണ്; സർക്കാർ മുഴുവൻ പൗരന്മാരുടേതാണ്. merit, transparency, efficiency, accountability എന്നിവ ഭരണത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനമാകണം. പാർട്ടി ബന്ധമുള്ളവർക്കും സാധാരണ പൗരന്മാർക്കും സർക്കാർ സേവനങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നതിൽ വ്യത്യാസമില്ലെന്ന അനുഭവം ഉണ്ടാകണം. ഇതാണ് ഇടതുപക്ഷ ഭരണത്തിന്റെ നൈതിക ശക്തി.

കേരളത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക പുനർനിർമാണം അടുത്ത അഞ്ചുവർഷത്തെ കേന്ദ്ര രാഷ്ട്രീയ വിഷയമാക്കണം. ക്ഷേമം ഉപേക്ഷിക്കാതെ ഉൽപ്പാദനവും തൊഴിലും വരുമാനവും വർധിപ്പിക്കുന്ന വികസനമാതൃക വേണം. പൊതുമേഖല, സഹകരണ മേഖല, responsible private investment, MSMEs, start-ups, knowledge economy, tourism, agriculture, fisheries, marine economy, health economy, care economy എന്നിവയെ പരസ്പരവിരുദ്ധങ്ങളായി കാണാതെ ഒരു സമഗ്ര വികസന ഘടനയായി കാണണം. ധനകാര്യ സമ്മർദ്ദം യാഥാർഥ്യമാണ്; അതിനാൽ ഓരോ രൂപയും എവിടെ ചെലവഴിക്കുന്നു, അതിന്റെ സാമൂഹിക തിരിച്ചടി എന്താണ് എന്നതിൽ കൂടുതൽ ഉത്തരവാദിത്വം വേണം.

കർഷക-മത്സ്യത്തൊഴിലാളി പ്രശ്നങ്ങളും പരിസ്ഥിതിയും പുതിയ ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിലേക്ക് വരണം. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, കടൽക്ഷോഭം, വെള്ളപ്പൊക്കം, മണ്ണിടിച്ചിൽ, വരൾച്ച, വനസംരക്ഷണം, തീരദേശ സംരക്ഷണം, മനുഷ്യ-വന്യജീവി സംഘർഷം എന്നിവയെ വികസനവിരുദ്ധ നിലപാടും വികസനപക്ഷ നിലപാടും എന്ന ലളിതമായ ദ്വന്ദത്തിൽ കാണാൻ കഴിയില്ല. ശാസ്ത്രീയമായ land-use planning, climate-resilient infrastructure, sustainable agriculture, coastal protection, disaster preparedness എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട “Green Left Development Model” കേരളത്തിനായി വികസിപ്പിക്കേണ്ട സമയമാണിത്.

സംഘടനാപരമായി ബ്രാഞ്ച് സമ്മേളനങ്ങളിൽ നിന്ന് സംസ്ഥാനതല നേതൃത്വത്തിലേക്ക് വരെ performance audit വേണം. ഒരു കമ്മിറ്റിയുടെ ശക്തി അതിന്റെ യോഗങ്ങളുടെ എണ്ണത്തിൽ അല്ല, പ്രദേശത്തെ ജനങ്ങളുമായുള്ള ബന്ധത്തിലാണ് അളക്കേണ്ടത്. ഓരോ ലോക്കൽ കമ്മിറ്റിക്കും ചില അളക്കാവുന്ന ലക്ഷ്യങ്ങൾ ഉണ്ടാകണം: പുതിയ യുവ അംഗങ്ങളുടെ പങ്കാളിത്തം, സ്ത്രീകളുടെ പങ്കാളിത്തം, ജനപ്രശ്നങ്ങളിൽ ഇടപെടലുകൾ, പൊതുചർച്ചകൾ, പഠനക്ലാസുകൾ, സാമൂഹിക സേവന പ്രവർത്തനങ്ങൾ, പ്രാദേശിക പ്രശ്നപരിഹാരങ്ങൾ എന്നിവ. സംഘടനയെ കണക്കുകളും റിപ്പോർട്ടുകളും നിറഞ്ഞ ഒരു bureaucratic structure ആക്കാതെ ജീവിക്കുന്ന ജനസംഘടനയാക്കി മാറ്റണം.

അവസാനമായി, 2031-ലെ ലക്ഷ്യം “അടുത്ത തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ എങ്ങനെ ജയിക്കാം?” എന്നതിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങരുത്. അതിന് പകരം “2031 ആകുമ്പോൾ കേരളത്തിലെ ജനങ്ങൾക്ക് ഇടതുപക്ഷത്തെ എന്തുകൊണ്ട് ആവശ്യമാണെന്ന് അവർക്ക് സ്വന്തം അനുഭവത്തിലൂടെ ബോധ്യപ്പെടുന്ന സാഹചര്യം എങ്ങനെ സൃഷ്ടിക്കാം?” എന്ന ചോദ്യമാണ് കേന്ദ്രത്തിൽ വരേണ്ടത്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വിജയത്തെ ലക്ഷ്യമാക്കാം; പക്ഷേ അതിലേക്കുള്ള വഴി തിരഞ്ഞെടുപ്പ് തന്ത്രങ്ങളിലൂടെ മാത്രം പോകാൻ കഴിയില്ല. ജനവിശ്വാസം പുനഃസ്ഥാപിക്കൽ, സംഘടനയുടെ നൈതിക നിലവാരം ഉയർത്തൽ, ലാളിത്യം, ജനങ്ങളോടുള്ള നിരന്തരബന്ധം, യുവാക്കളെയും സ്ത്രീകളെയും പുതിയ തൊഴിൽവിഭാഗങ്ങളെയും ഉൾക്കൊള്ളൽ, ശാസ്ത്രീയമായ വികസനദർശനം, കാര്യക്ഷമമായ ഭരണത്തിന്റെ മാതൃക, സാമ്പത്തിക വളർച്ചയും സാമൂഹിക സുരക്ഷയും കൂട്ടിച്ചേർക്കൽ, വിമർശനം കേൾക്കാനുള്ള ജനാധിപത്യശേഷി, സ്വന്തം തെറ്റുകൾ സമ്മതിച്ച് തിരുത്താനുള്ള ധൈര്യം—ഇവയാണ് അതിന്റെ അടിസ്ഥാനം.

2031-ലെ തിരിച്ചുവരവ് ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കാമ്പയിനിലൂടെ ഉണ്ടാകേണ്ടതല്ല; 2026 മുതൽ 2031 വരെ അഞ്ചുവർഷം കൊണ്ട് പുനർനിർമിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു പുതിയ രാഷ്ട്രീയ സംസ്കാരത്തിന്റെ സ്വാഭാവിക ഫലമായിരിക്കണം. പാർട്ടി വീണ്ടും ജനങ്ങളുടെ വീടുകളിലേക്കും തൊഴിലിടങ്ങളിലേക്കും വിദ്യാലയങ്ങളിലേക്കും കോളേജുകളിലേക്കും കർഷകപ്പാടങ്ങളിലേക്കും മത്സ്യബന്ധനകേന്ദ്രങ്ങളിലേക്കും തൊഴിലാളികളുടെ ജീവിതത്തിലേക്കും യുവാക്കളുടെ സ്വപ്നങ്ങളിലേക്കും വയോജനങ്ങളുടെ ആശങ്കകളിലേക്കും തിരിച്ചുപോകണം. ജനങ്ങളോട് സംസാരിക്കുന്നതിനു മുമ്പ് അവരെ കേൾക്കണം; അവരെ നയിക്കുന്നതിനു മുമ്പ് അവരുടെ ജീവിതം മനസ്സിലാക്കണം; മറ്റുള്ളവരെ തിരുത്തുന്നതിനു മുമ്പ് സ്വന്തം തെറ്റുകൾ തിരുത്തണം. അങ്ങനെയൊരു ആത്മപരിവർത്തനത്തിലൂടെയാണ് സംഘടനാപരമായ പുനരുജ്ജീവനവും രാഷ്ട്രീയ വിശ്വാസ്യതയുടെ പുനഃസ്ഥാപനവും സാധ്യമാകുക. 2031 അപ്പോൾ ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ലക്ഷ്യം മാത്രമല്ല, കേരളത്തിൽ പുതിയ കാലത്തിനനുസരിച്ചുള്ള ഒരു പുതിയ ജനകീയ ഇടതുപക്ഷത്തിന്റെ പുനർനിർമാണത്തിനുള്ള സമയപരിധി കൂടിയായിത്തീരും.

2031-ലേക്കുള്ള പുനർനിർമാണത്തിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത് പാർട്ടിയുടെ ജനകീയ സ്വഭാവം പുനഃസ്ഥാപിക്കുക എന്നതാണ്. ഒരു രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയുടെ ശക്തി അതിന്റെ ഓഫീസുകളുടെ എണ്ണത്തിലോ അംഗത്വത്തിന്റെ വലുപ്പത്തിലോ മാത്രം അളക്കാനാവില്ല; സാധാരണ മനുഷ്യന്റെ ജീവിതത്തിൽ പാർട്ടി എത്രമാത്രം സാന്നിധ്യമാണെന്നതാണ് യഥാർത്ഥ അളവുകോൽ. തൊഴിലാളിക്ക് തൊഴിൽപ്രശ്നമുണ്ടാകുമ്പോൾ, കർഷകന് വിളവിന്റെ വില ലഭിക്കാതെ വരുമ്പോൾ, യുവാവിന് ജോലി ലഭിക്കാതെ വരുമ്പോൾ, വിദ്യാർത്ഥിക്ക് വിദ്യാഭ്യാസച്ചെലവ് താങ്ങാനാകാതെ വരുമ്പോൾ, കുടുംബത്തിന് ചികിത്സാചെലവ് വലിയ ഭാരമാകുമ്പോൾ, വയോജനത്തിന് ഒറ്റപ്പെടലും പരിചരണപ്രശ്നവും ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, സ്ത്രീക്ക് തൊഴിൽസ്ഥലത്തോ സമൂഹത്തിലോ സുരക്ഷാപ്രശ്നമുണ്ടാകുമ്പോൾ—അവരുടെ കൂടെ നിൽക്കുന്ന ശക്തിയായി പാർട്ടി അനുഭവപ്പെടണം. ജനങ്ങൾക്ക് പാർട്ടിയെ ആവശ്യമുള്ളത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കാലത്ത് മാത്രമല്ല, ജീവിതത്തിലെ ഓരോ പ്രതിസന്ധിയിലും ആണെന്ന് അവർക്ക് അനുഭവപ്പെടണം. അതിനായി ഓരോ ബ്രാഞ്ചും സ്വന്തം പ്രദേശത്തെ ജനജീവിതത്തിന്റെ ഒരു ചെറിയ ജനകീയ കേന്ദ്രമായി മാറണം.

ഇവിടെ ഒരു പ്രധാന സംഘടനാപരമായ മാറ്റം ആവശ്യമാണ്. പാർട്ടി ഘടകങ്ങൾ മുകളിലെ തീരുമാനങ്ങൾ താഴേക്ക് കൈമാറുന്ന vertical communication structure മാത്രമായി പ്രവർത്തിക്കരുത്. താഴെ നിന്ന് മുകളിലേക്ക് ജനങ്ങളുടെ അനുഭവങ്ങളും പരാതികളും വിമർശനങ്ങളും നിർദ്ദേശങ്ങളും എത്തിക്കുന്ന two-way political communication system രൂപപ്പെടുത്തണം. ഓരോ ബ്രാഞ്ചും മാസത്തിൽ ഒരിക്കൽ എങ്കിലും തുറന്ന ജനസംവാദം നടത്തുകയും, അതിൽ പാർട്ടി അംഗങ്ങൾക്കു മാത്രമല്ല പ്രദേശത്തെ മുഴുവൻ ജനങ്ങൾക്കും പങ്കെടുക്കാൻ കഴിയുകയും വേണം. അവിടെ പാർട്ടിയെ വിമർശിക്കാനും സർക്കാരിന്റെ പ്രവർത്തനത്തെക്കുറിച്ച് പരാതിപ്പെടാനും പ്രാദേശിക പ്രശ്നങ്ങൾ ഉന്നയിക്കാനും അവസരം നൽകണം. അതിലൂടെ പാർട്ടിക്ക് സ്വന്തം സംഘടനാ റിപ്പോർട്ടുകളിൽ കാണാത്ത യാഥാർഥ്യങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയും. ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് കേൾക്കുക എന്നത് ജനങ്ങളെ സ്വാധീനിക്കുന്നതിനേക്കാൾ പ്രധാനപ്പെട്ട രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനമാണ്.

പാർട്ടിയുടെ തിരിച്ചുവരവിന് വലിയ തടസ്സമാകാവുന്ന മറ്റൊരു പ്രവണത വിമർശനത്തെ രാഷ്ട്രീയ ശത്രുതയായി കാണുന്ന സംസ്കാരമാണ്. ഒരു പ്രവർത്തകനെയോ നേതാവിനെയോ പാർട്ടിയെയോ വിമർശിക്കുന്ന എല്ലാവരും പാർട്ടി വിരുദ്ധരാണെന്ന നിഗമനം സംഘടനയെ സമൂഹത്തിൽ നിന്ന് അകറ്റും. വിമർശനങ്ങളിൽ ചിലത് തെറ്റായിരിക്കാം, ചിലത് രാഷ്ട്രീയമായി പ്രേരിതമായിരിക്കാം, ചിലത് വ്യക്തിപരമായ ആരോപണങ്ങളായിരിക്കാം; എന്നാൽ അവയ്ക്കിടയിൽ യഥാർത്ഥ ജനവികാരവും ഉണ്ടാകാം. അതിനെ തിരിച്ചറിയാനുള്ള ബൗദ്ധിക ശേഷിയാണ് ഒരു വിപ്ലവപാർട്ടിക്ക് വേണ്ടത്. “ആരാണ് വിമർശിച്ചത്?” എന്നതിനേക്കാൾ “വിമർശനത്തിൽ എന്താണ് സത്യം?” എന്ന ചോദ്യമാണ് പ്രധാനമാക്കേണ്ടത്.

അതുകൊണ്ട് പാർട്ടിക്കകത്ത് സ്വയംവിമർശനത്തിന്റെ ഒരു പുതിയ സംസ്കാരം വളർത്തണം. ഓരോ ഘടകവും സ്വന്തം പ്രവർത്തനത്തെ വിലയിരുത്തുമ്പോൾ വിജയങ്ങളുടെ പട്ടിക മാത്രം അവതരിപ്പിക്കാതെ പരാജയങ്ങളുടെ പട്ടികയും തയ്യാറാക്കണം. ഏതൊക്കെ പ്രദേശങ്ങളിൽ ജനങ്ങളുമായുള്ള ബന്ധം ദുർബലമായി? എന്തുകൊണ്ട് യുവാക്കൾ അകന്നു? എന്തുകൊണ്ട് ചില പ്രവർത്തകർ പാർട്ടിയിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിന്നു? എന്തുകൊണ്ട് ചില കുടുംബങ്ങൾ രാഷ്ട്രീയമായി അകന്നു? പാർട്ടി പ്രവർത്തകരുടെ ജീവിതരീതിയെക്കുറിച്ച് ജനങ്ങൾ എന്താണ് പറയുന്നത്? ഭരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ജനങ്ങൾക്ക് എന്തൊക്കെ പരാതികളുണ്ട്? ഈ ചോദ്യങ്ങൾ അസൗകര്യമുണ്ടാക്കുന്നവയാണെങ്കിലും അവ ചോദിക്കേണ്ടതാണ്.

കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിക്ക് ചരിത്രപരമായി വലിയ ആശയശക്തിയുണ്ട്. എന്നാൽ ആശയശക്തി സംഘടനാ അധികാരത്തിന്റെ ആത്മവിശ്വാസമായി മാറുമ്പോൾ അത് ജനങ്ങളുടെ യാഥാർഥ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് അകന്നുപോകാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ട്. സമൂഹം മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ പഴയ രാഷ്ട്രീയ ഭാഷയും സംഘടനാരീതികളും മാത്രം ആവർത്തിച്ചാൽ പുതിയ തലമുറയുമായി ആശയവിനിമയം ബുദ്ധിമുട്ടാകും. മാർക്സിസത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുള്ള ഏറ്റവും നല്ല മാർഗം അതിനെ ജീവിതത്തിന്റെ പുതിയ യാഥാർഥ്യങ്ങളെ വിശകലനം ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുകയാണ്; പഴയ വാചകങ്ങൾ ആവർത്തിക്കുന്നതല്ല.

ഇന്നത്തെ കേരളത്തിലെ വർഗഘടന 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യകാല കേരളത്തിന്റെ വർഗഘടനയല്ല. സ്ഥിരം തൊഴിലാളിയോടൊപ്പം gig worker ഉണ്ട്; ഫാക്ടറി തൊഴിലാളിയോടൊപ്പം platform worker ഉണ്ട്; കർഷകനോടൊപ്പം service-sector ജീവനക്കാരുണ്ട്; സർക്കാർ ജീവനക്കാരോടൊപ്പം IT professionals ഉണ്ട്; നാട്ടിൽ താമസിക്കുന്ന കുടുംബത്തോടൊപ്പം പ്രവാസി വരുമാനത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന കുടുംബമുണ്ട്. അതിനാൽ തൊഴിലാളിവർഗത്തിന്റെ പുതിയ രൂപങ്ങളെ തിരിച്ചറിയുകയും അവരുമായി പുതിയ സംഘടനാ ബന്ധങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നത് ഇടതുപക്ഷത്തിന്റെ അനിവാര്യമായ കടമയാണ്.

കേരളത്തിലെ തൊഴിൽപ്രശ്നം ഈ പുനർനിർമാണത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിൽ വരണം. കേരള സർക്കാരിന്റെ Economic Review 2025 പ്രകാരം 15 വയസ്സിന് മുകളിലുള്ളവരുടെ തൊഴിലില്ലായ്മ 2017-18ലെ 11.4 ശതമാനത്തിൽ നിന്ന് 2023-24ൽ 7.2 ശതമാനമായി കുറഞ്ഞിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, അതേ കണക്കിൽ ദേശീയ നിരക്ക് 3.2 ശതമാനമായിരുന്നു. അതിനാൽ തൊഴിൽസൃഷ്ടി ഇപ്പോഴും വലിയ രാഷ്ട്രീയ വെല്ലുവിളിയാണ്.

അതുകൊണ്ട് “തൊഴിൽ വേണം” എന്ന മുദ്രാവാക്യത്തിൽ നിന്ന് “ഏത് തരത്തിലുള്ള തൊഴിൽ, എവിടെ, എങ്ങനെ, ഏത് മേഖലയിൽ, എത്ര വരുമാനത്തോടെ?” എന്ന ചോദ്യത്തിലേക്ക് ചർച്ച മാറണം. യുവാക്കൾക്ക് സർക്കാർ ജോലി നൽകുക എന്നത് മാത്രം പരിഹാരമല്ല. കേരളത്തിൽ തന്നെ high-value employment സൃഷ്ടിക്കാനുള്ള ഒരു ദീർഘകാല സാമ്പത്തിക പദ്ധതിയാണ് വേണ്ടത്. AI, biotechnology, healthcare, life sciences, pharmaceuticals, food technology, marine economy, renewable energy, tourism, knowledge services, software, electronics, design, research, education technology തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ സംസ്ഥാനത്തിന് പ്രത്യേക കഴിവുകൾ വികസിപ്പിക്കണം.

ഇവിടെ പാർട്ടി ഒരു പുതിയ ആശയം മുന്നോട്ടുവയ്ക്കണം: “കേരളത്തിൽ ജനിച്ച യുവാവിന് കേരളത്തിൽ തന്നെ ലോകനിലവാരത്തിലുള്ള ജോലി ചെയ്യാൻ കഴിയണം.” വിദേശത്തേക്ക് പോകുന്നത് കുറ്റമല്ല; ലോകവുമായി ബന്ധപ്പെടുന്നത് ഒരു അവസരമാണ്. എന്നാൽ കേരളത്തിൽ അവസരങ്ങളില്ലാത്തതിനാൽ നിർബന്ധിതമായി കുടിയേറേണ്ടി വരുന്നത് മാറ്റേണ്ട സാമ്പത്തിക സാഹചര്യം സൃഷ്ടിക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം.

യുവജനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെടുന്നതിലും അടിസ്ഥാനപരമായ മാറ്റം വേണം. യുവാക്കളെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സമയത്ത് സമ്മേളനങ്ങളിലേക്ക് കൊണ്ടുവരികയും മുദ്രാവാക്യം വിളിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം അവരുടെ രാഷ്ട്രീയബന്ധം ഉറപ്പാകില്ല. അവരുടെ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് മറുപടി നൽകാൻ കഴിയുന്ന രാഷ്ട്രീയമാണ് വേണ്ടത്.

AI മനുഷ്യന്റെ തൊഴിൽ മാറ്റുമോ? വിദേശത്തേക്ക് പോകണോ? കേരളത്തിൽ start-up തുടങ്ങാൻ കഴിയുമോ? പഠിച്ചിട്ടും ജോലി കിട്ടാത്തത് എന്തുകൊണ്ട്? വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ നിലവാരം എങ്ങനെ ഉയർത്താം? സ്വകാര്യ മേഖലയിലെ തൊഴിൽസുരക്ഷ എങ്ങനെ ഉറപ്പാക്കാം? climate change എന്ത് ചെയ്യും? സോഷ്യൽ മീഡിയയിലെ misinformation എങ്ങനെ തിരിച്ചറിയാം? പുതിയ സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥയിൽ തൊഴിലാളിയുടെ അവകാശങ്ങൾ എങ്ങനെ സംരക്ഷിക്കും?—ഇത്തരം ചോദ്യങ്ങളിൽ യുവാക്കളുമായി സംവദിക്കാൻ പാർട്ടി തയ്യാറാകണം.

യുവാക്കൾക്ക് രാഷ്ട്രീയത്തിൽ സംസാരിക്കാൻ അവസരം നൽകണം; പാർട്ടിയെക്കുറിച്ച് മാത്രം യുവാക്കളോട് സംസാരിക്കരുത്. അവരുടെ ഭാഷയും സാങ്കേതികവിദ്യയും ജീവിതാനുഭവങ്ങളും രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കണം.

2031-ലേക്കുള്ള രാഷ്ട്രീയ അജണ്ടയിൽ വയോജനങ്ങളുടെ പ്രശ്നം പ്രത്യേക സ്ഥാനമെടുക്കേണ്ടതാണ്. കേരളത്തിന്റെ Vision 2031 രേഖകൾ പ്രകാരം 2031-ഓടെ സംസ്ഥാന ജനസംഖ്യയുടെ അഞ്ചിലൊന്നിലധികം പേർ 60 വയസ്സിന് മുകളിലുള്ളവരായിരിക്കുമെന്നാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. അതിനൊപ്പം ആരോഗ്യപരിചരണം, വരുമാനസുരക്ഷ, caregiving, സാമൂഹിക ഉൾക്കൊള്ളൽ തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളും കൂടുതൽ പ്രാധാന്യമാകും. കേരളം ഇതിനകം Senior Citizens Policy 2026യും State Elderly Commissionഉം ഉൾപ്പെടെയുള്ള സംവിധാനങ്ങൾ ആരംഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.

അതിനാൽ വയോജനങ്ങളെ “പെൻഷൻ വാങ്ങുന്ന വിഭാഗം” എന്ന നിലയിൽ മാത്രം കാണുന്നത് തെറ്റായ സമീപനമായിരിക്കും. അവർ അറിവിന്റെയും അനുഭവത്തിന്റെയും വലിയ സാമൂഹിക വിഭവമാണ്. വിരമിച്ച അധ്യാപകർ, ശാസ്ത്രജ്ഞർ, ഉദ്യോഗസ്ഥർ, തൊഴിലാളികൾ, കർഷകർ, കലാകാരന്മാർ, സാമൂഹിക പ്രവർത്തകർ—ഇവരുടെ അറിവ് സമൂഹത്തിന്റെ വികസനത്തിന് ഉപയോഗപ്പെടുത്താൻ കഴിയണം. വയോജനങ്ങളുടെ പരിചരണത്തെ കുടുംബത്തിന്റെ സ്വകാര്യ ഉത്തരവാദിത്വം മാത്രമായി കാണാതെ ഒരു സാമൂഹിക ഉത്തരവാദിത്വമായി കാണുന്ന പുതിയ ഇടതുപക്ഷ നയം രൂപപ്പെടുത്താം.

കേരളത്തിന്റെ പൊതുആരോഗ്യ സംവിധാനവും പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവും ഇടതുപക്ഷത്തിന്റെ ചരിത്രപരമായ ശക്തികളാണ്. എന്നാൽ ഇനി അവയുടെ സംരക്ഷണം മാത്രം മതിയാകില്ല; അവയുടെ ഗുണനിലവാരം അടുത്ത തലത്തിലേക്ക് ഉയർത്തണം. പ്രാഥമിക ആരോഗ്യപരിചരണം, chronic diseases, cancer, cardiovascular diseases, mental health, geriatric care, palliative care, rehabilitation എന്നിവയിൽ ശക്തമായ പൊതുസംവിധാനം വികസിപ്പിക്കണം. കേരളത്തിന്റെ Vision 2031 ആരോഗ്യ ചർച്ചകളും ageing, non-communicable diseases, financial burden of healthcare എന്നിവയെ പ്രധാന വെല്ലുവിളികളായി കാണുന്നു.

വിദ്യാഭ്യാസത്തിലും ഇതേ സമീപനം വേണം. പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം നിലനിർത്തുക എന്നത് മാത്രം ലക്ഷ്യമല്ല; ലോകനിലവാരത്തിലുള്ള ഗവേഷണം, innovation, critical thinking, scientific temper, തൊഴിൽശേഷി എന്നിവ വളർത്തുന്ന വിദ്യാഭ്യാസം സൃഷ്ടിക്കണം. കുട്ടികൾക്ക് പരീക്ഷയിൽ കൂടുതൽ മാർക്ക് നേടുന്നതിനു പുറമെ സത്യത്തെ പരിശോധിക്കാനും വാദിക്കാനും സംശയിക്കാനും ഗവേഷണം നടത്താനും പഠിക്കണം. ഇത് ഇടതുപക്ഷത്തിന്റെ ഭാവി രാഷ്ട്രീയത്തിന് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്.

അവസാനമായി, എല്ലാ സംഘടനാപരമായ മാറ്റങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാനം രാഷ്ട്രീയ നൈതികത ആയിരിക്കണം. അധികാരം ഒരു പ്രത്യേകാവകാശമല്ലെന്നും പൊതുസേവനത്തിനുള്ള ഉത്തരവാദിത്വമാണെന്നും പ്രവർത്തകരുടെ ജീവിതത്തിൽ പ്രകടമാകണം. ലാളിത്യം, സത്യസന്ധത, പൊതുസമ്പത്തിനോടുള്ള ഉത്തരവാദിത്വം, വ്യക്തിപരമായ സമ്പാദ്യത്തോടുള്ള നിയന്ത്രണം, കുടുംബബന്ധങ്ങളെയും രാഷ്ട്രീയ അധികാരത്തെയും തമ്മിൽ വേർതിരിക്കാനുള്ള ജാഗ്രത, വിമർശനം സ്വീകരിക്കാനുള്ള കഴിവ്—ഇവ വീണ്ടും പാർട്ടി സംസ്കാരത്തിന്റെ ഭാഗമായി മാറണം.

2031-ലെ രാഷ്ട്രീയ പുനർനിർമാണത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ തുടക്കം തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിൽ അല്ല; ഓരോ പ്രവർത്തകന്റെയും ആത്മപരിശോധനയിലാണ്. “പാർട്ടിക്ക് വേണ്ടി ഞാൻ എന്ത് ചെയ്തു?” എന്ന ചോദ്യത്തോടൊപ്പം “എന്റെ പെരുമാറ്റം കൊണ്ട് എത്രപേരെ പാർട്ടിയിലേക്ക് അടുപ്പിച്ചു, എത്രപേരെ അകറ്റി?”, “എന്റെ ജീവിതം ഞാൻ പറയുന്ന രാഷ്ട്രീയ മൂല്യങ്ങളുമായി എത്രമാത്രം പൊരുത്തപ്പെടുന്നു?”, “ജനങ്ങൾ എന്നെ വിശ്വസിക്കുന്നുണ്ടോ?” എന്നീ ചോദ്യങ്ങളും ചോദിക്കണം.

അങ്ങനെയൊരു ആത്മപരിശോധനയിൽ നിന്ന് ആരംഭിക്കുന്ന മാറ്റം മാത്രമേ സംഘടനാപരമായ പുനർജന്മമായി മാറുകയുള്ളൂ. 2031-നെ ലക്ഷ്യമാക്കി പാർട്ടി തയ്യാറാകേണ്ടത് ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് യന്ത്രമായി അല്ല, പുതിയ കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹിക യാഥാർഥ്യങ്ങളെ മനസ്സിലാക്കി അതിന് പുതിയ ഇടതുപക്ഷ പരിഹാരങ്ങൾ മുന്നോട്ടുവയ്ക്കുന്ന ജനകീയ പ്രസ്ഥാനമായി ആയിരിക്കണം. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വിജയത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ഗണിതം അതിനുശേഷമാണ് വരേണ്ടത്. ആദ്യം ജനവിശ്വാസം; അതിനുശേഷം സംഘടന; അതിനുശേഷം രാഷ്ട്രീയ ശക്തി—ഈ ക്രമം തിരിച്ചുപിടിക്കുകയാണ് അടിസ്ഥാനപരമായ മാറ്റം.

സി.പി.എമ്മിന്റെ 2031-ലെ പുനർനിർമാണത്തിൽ സംഘടനയുടെ വലുപ്പത്തേക്കാൾ സംഘടനയുടെ ഗുണനിലവാരത്തിനും പ്രവർത്തനശേഷിക്കും പ്രാധാന്യം നൽകേണ്ടതുണ്ട്. ആയിരക്കണക്കിന് അംഗങ്ങളുള്ള ഒരു ബ്രാഞ്ച് ജനങ്ങളുമായി ബന്ധമില്ലാത്തതാണെങ്കിൽ അതിന്റെ സംഘടനാ ശക്തി കണക്കുകളിൽ മാത്രമേയുള്ളൂ. മറിച്ച് കുറച്ച് അംഗങ്ങളുള്ള ഒരു ബ്രാഞ്ച് പ്രദേശത്തെ ജനങ്ങളുടെ പ്രശ്നങ്ങളിൽ സജീവമായി ഇടപെടുകയും യുവാക്കളെയും സ്ത്രീകളെയും സാമൂഹികമായി പിന്നാക്കം നിൽക്കുന്നവരെയും സംഘടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുവെങ്കിൽ അതിന്റെ രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനം വളരെ വലുതായിരിക്കും. അതിനാൽ അംഗസംഖ്യ, പാർട്ടി ക്ലാസുകളുടെ എണ്ണം, യോഗങ്ങളുടെ എണ്ണം തുടങ്ങിയ പരമ്പരാഗത കണക്കുകൾക്കൊപ്പം ജനങ്ങളുമായുള്ള ബന്ധം, സാമൂഹിക ഇടപെടൽ, പ്രശ്നപരിഹാരശേഷി, പുതിയ തലമുറയുടെ പങ്കാളിത്തം, സ്ത്രീകളുടെ പങ്കാളിത്തം, ബൗദ്ധിക പ്രവർത്തനം തുടങ്ങിയ ഘടകങ്ങളും സംഘടനയുടെ പ്രവർത്തനമികവിന്റെ അളവുകോലുകളാക്കണം.

ഓരോ ബ്രാഞ്ചും സ്വന്തം പ്രദേശത്തെ ഒരു “ജനജീവിത നിരീക്ഷണകേന്ദ്രം” പോലെയാകണം. പ്രദേശത്തെ പ്രധാന സാമ്പത്തിക-സാമൂഹിക പ്രശ്നങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണ്, എത്ര കുടുംബങ്ങൾ തൊഴിലില്ലായ്മ നേരിടുന്നു, വിദ്യാർത്ഥികളുടെ പ്രധാന പ്രശ്നങ്ങൾ എന്താണ്, വയോജനങ്ങൾക്ക് എന്ത് സഹായം ആവശ്യമാണ്, കർഷകരുടെയും തൊഴിലാളികളുടെയും പ്രശ്നങ്ങൾ എന്താണ്, പൊതുആരോഗ്യ-വിദ്യാഭ്യാസ സംവിധാനത്തിന്റെ അവസ്ഥ എന്താണ്, പരിസ്ഥിതിപരമായ പ്രശ്നങ്ങൾ എന്താണ്—ഇവയെക്കുറിച്ച് പാർട്ടിക്ക് കൃത്യമായ അറിവുണ്ടാകണം. ജനങ്ങളുടെ ജീവിതത്തെക്കുറിച്ച് അറിവില്ലാത്ത ഒരു രാഷ്ട്രീയ സംഘടനയ്ക്ക് ജനങ്ങളെ നയിക്കാൻ കഴിയില്ല. അതിനാൽ പാർട്ടി ഘടകങ്ങൾ പ്രാദേശിക സാമൂഹിക ഡാറ്റ ശേഖരിക്കുകയും അതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പ്രവർത്തനപരിപാടികൾ രൂപപ്പെടുത്തുകയും വേണം. ഇതിലൂടെ രാഷ്ട്രീയം പൊതുവായ പ്രസംഗങ്ങളിൽ നിന്ന് മാറി തെളിവുകളുടെയും അനുഭവങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള പ്രവർത്തനമായി മാറും.

സംഘടനാ പുനർനിർമാണത്തിന്റെ മറ്റൊരു അടിസ്ഥാന ഘടകം രാഷ്ട്രീയ വിദ്യാഭ്യാസമാണ്. പാർട്ടി അംഗത്വം നേടിയാൽ രാഷ്ട്രീയ വിദ്യാഭ്യാസം അവസാനിക്കുന്നില്ല; യഥാർത്ഥത്തിൽ അതിനുശേഷമാണ് അത് ആരംഭിക്കുന്നത്. മാർക്സിസത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന തത്വങ്ങൾ, ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടന, ഇന്ത്യൻ സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥ, കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹിക ഘടന, ആഗോള മുതലാളിത്തം, നവഉദാരവൽക്കരണം, സാങ്കേതിക വിപ്ലവം, AI, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, ജനസംഖ്യാ മാറ്റം, ശാസ്ത്രം, മാധ്യമങ്ങൾ, സാമൂഹിക മനഃശാസ്ത്രം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ പ്രവർത്തകർ തുടർച്ചയായി പഠിക്കണം.

വായിക്കാത്ത പ്രവർത്തകൻ ഒടുവിൽ കേൾക്കുന്നവരുടെ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെയും സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്രചാരണങ്ങളുടെയും അടിമയാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് ഓരോ ബ്രാഞ്ചിലും വായനാക്ലബ്ബുകൾ രൂപീകരിക്കാം. മാസത്തിൽ ഒരു പുസ്തകം, ഒരു പ്രധാന ഗവേഷണ റിപ്പോർട്ട്, ഒരു സാമ്പത്തിക വിശകലനം, ഒരു ശാസ്ത്രീയ ലേഖനം, ഒരു സമകാലിക സാമൂഹിക പ്രശ്നം എന്നിവ ചർച്ച ചെയ്യുന്ന പതിവ് വളർത്താം. പാർട്ടി ക്ലാസുകൾ പഴയ പ്രസംഗങ്ങളുടെ ആവർത്തനമാകാതെ ചോദ്യോത്തരവും വാദപ്രതിവാദവും തെളിവുകളുടെ പരിശോധനയും ഉൾപ്പെടുന്ന പഠനവേദികളായി മാറണം.

ഇന്നത്തെ ഭരണവും രാഷ്ട്രീയവും വളരെ സങ്കീർണ്ണമായിരിക്കുകയാണ്. സാമ്പത്തികശാസ്ത്രം, പൊതുധനം, ആരോഗ്യശാസ്ത്രം, വിദ്യാഭ്യാസം, പരിസ്ഥിതി, സാങ്കേതികവിദ്യ, നഗരാസൂത്രണം, കൃഷി, മത്സ്യബന്ധനം, വ്യവസായം, AI തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ വിദഗ്ധ അറിവില്ലാതെ ദീർഘകാല നയങ്ങൾ രൂപപ്പെടുത്താൻ കഴിയില്ല. അതിനാൽ പാർട്ടിക്കകത്ത് വിദഗ്ധരുടെ ഒരു വിശാലമായ ബൗദ്ധിക ശൃംഖല രൂപീകരിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

സർവകലാശാല അധ്യാപകർ, ശാസ്ത്രജ്ഞർ, ഡോക്ടർമാർ, സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധർ, എഞ്ചിനീയർമാർ, IT professionals, നിയമവിദഗ്ധർ, പരിസ്ഥിതി ശാസ്ത്രജ്ഞർ, കർഷക വിദഗ്ധർ, സാമൂഹിക ഗവേഷകർ, തൊഴിലാളി സംഘടനാ പ്രവർത്തകർ തുടങ്ങിയവരെ ഉൾപ്പെടുത്തി വിഷയാധിഷ്ഠിത policy groups രൂപീകരിക്കാം. ഇവ പാർട്ടി നേതൃത്വത്തിന് വേണ്ടി മാത്രം റിപ്പോർട്ടുകൾ തയ്യാറാക്കുന്ന സംവിധാനമാകാതെ ജനങ്ങൾക്കായി ലളിതമായ ഭാഷയിൽ നയവിശദീകരണങ്ങൾ തയ്യാറാക്കുന്ന ഒരു knowledge system ആകണം.

ഇത് പ്രത്യേകിച്ച് പ്രധാനമാണ്, കാരണം രാഷ്ട്രീയപ്രചാരണം കൂടുതൽ കൂടുതൽ ഡാറ്റയുടെയും വിവരങ്ങളുടെയും കാലഘട്ടത്തിലേക്ക് മാറുകയാണ്. ഒരു ആരോപണത്തിന് മറുപടി നൽകാൻ മറ്റൊരു ആരോപണം ഉന്നയിക്കുന്നതിനു പകരം കൃത്യമായ കണക്കുകളും രേഖകളും പഠനങ്ങളും മുന്നോട്ടുവയ്ക്കാൻ കഴിയണം. “ഞങ്ങൾ ചെയ്തത് ഇതാണ്” എന്നതിനൊപ്പം “അതിന്റെ ഫലം ഇതാണ്” എന്നും പറയാൻ കഴിയണം.

ഭരണത്തിൽ ഒരു വലിയ വികസനപ്രവർത്തനം നടന്നിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ അത് സർക്കാർ കണക്കുകളിലും ഔദ്യോഗിക പ്രസംഗങ്ങളിലും മാത്രം നിലനിൽക്കരുത്. ജനങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിൽ അതിന്റെ മാറ്റം ദൃശ്യമായിരിക്കണം. ഒരു റോഡ് നിർമ്മിച്ചതിന്റെ കണക്ക് പറയുന്നതിനെക്കാൾ ആ റോഡ് ഒരു ഗ്രാമത്തിന്റെ യാത്രാസമയം എത്ര കുറച്ചു, വ്യാപാരത്തിന് എന്ത് മാറ്റമുണ്ടാക്കി, വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് എന്ത് പ്രയോജനം ലഭിച്ചു എന്നതാണ് ജനങ്ങൾക്ക് പ്രസക്തം. ഒരു ആശുപത്രി നിർമ്മിച്ചതിന്റെ കണക്ക് പറയുന്നതിനെക്കാൾ ചികിത്സയുടെ ഗുണനിലവാരം എത്ര മെച്ചപ്പെട്ടു എന്നതാണ് പ്രധാനപ്പെട്ടത്.

അതുകൊണ്ട് ഓരോ സർക്കാർ പദ്ധതിക്കും outcome-based political communication വേണം. ചെലവഴിച്ച പണത്തിന്റെ കണക്കിനൊപ്പം ലഭിച്ച ഫലവും ജനങ്ങൾക്ക് വ്യക്തമാക്കണം. അതിലൂടെ സർക്കാരിന്റെ വികസനപ്രവർത്തനങ്ങൾ രാഷ്ട്രീയ പ്രചാരണത്തിന്റെ വിഷയമാകാതെ ജനങ്ങളുടെ ജീവിതാനുഭവത്തിന്റെ ഭാഗമാകും.

ഇവിടെ മറ്റൊരു പ്രധാന കാര്യം മനസ്സിലാക്കണം. കാര്യക്ഷമത എന്നത് മുതലാളിത്തത്തിന്റെ മാത്രം മൂല്യമല്ല. പൊതുസംവിധാനങ്ങൾ കാര്യക്ഷമമാകണം എന്നത് ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തിനും അത്യാവശ്യമാണ്. ഒരു സാധാരണ മനുഷ്യന് സർക്കാർ ഓഫീസിൽ ഒരു സർട്ടിഫിക്കറ്റ് ലഭിക്കാൻ പലതവണ പോകേണ്ടിവരുന്നുവെങ്കിൽ, ആശുപത്രിയിൽ സേവനം ലഭിക്കാൻ അനാവശ്യമായ താമസം നേരിടേണ്ടിവരുന്നുവെങ്കിൽ, സർക്കാർ പദ്ധതിയുടെ ആനുകൂല്യം ലഭിക്കാൻ ഉദ്യോഗസ്ഥരെ പലതവണ സമീപിക്കേണ്ടിവരുന്നുവെങ്കിൽ, അവന്റെ മനസ്സിൽ ഉണ്ടാകുന്ന നിരാശ ഒടുവിൽ രാഷ്ട്രീയവിരോധമായി മാറാം.

അതുകൊണ്ട് “ജനങ്ങൾക്ക് സർക്കാർ സേവനം എത്ര എളുപ്പത്തിൽ ലഭിക്കുന്നു?” എന്നതിനെ ഭരണത്തിന്റെ പ്രധാന അളവുകോലാക്കണം. Digital governance, single-window services, time-bound delivery, grievance redressal, transparency, social audit എന്നിവ കൂടുതൽ ശക്തമാക്കണം. പൊതുസേവനത്തിലെ കാര്യക്ഷമത ജനകീയ ഭരണത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന ഘടകമായി കാണണം.

കേരളത്തിലെ ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തിന് പ്രത്യേകമായി ഉപയോഗപ്പെടുത്താവുന്ന മറ്റൊരു മേഖല സഹകരണ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയാണ്. എന്നാൽ പരമ്പരാഗത സഹകരണ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ പരിധിയിൽ മാത്രം നിൽക്കാതെ പുതിയ കാലത്തെ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് അനുസരിച്ച് cooperative enterprises വികസിപ്പിക്കണം. യുവാക്കളുടെ technology cooperatives, service cooperatives, agricultural processing cooperatives, care cooperatives, housing cooperatives, digital platforms, artisan cooperatives തുടങ്ങിയവയ്ക്ക് വലിയ സാധ്യതയുണ്ട്.

ഒരു delivery platform ഒരു സ്വകാര്യ കോർപ്പറേഷന്റെ ഉടമസ്ഥതയിൽ മാത്രം വേണമെന്നില്ല; തൊഴിലാളികൾ തന്നെ ഉടമസ്ഥരായ ഒരു cooperative platform എന്തുകൊണ്ട് സാധ്യമാകരുത്? ഒരു care service company വലിയ സ്വകാര്യ സ്ഥാപനമാകണമെന്നില്ല; പരിശീലനം നേടിയ care workers ചേർന്ന് നടത്തുന്ന സാമൂഹിക സഹകരണസംഘടനയാകാം. ഉടമസ്ഥതയുടെ പുതിയ രൂപങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുക എന്നത് ഇന്നത്തെ ഇടതുപക്ഷത്തിന്റെ പ്രധാന ബൗദ്ധിക ദൗത്യമാണ്.

കേരളത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക സാമൂഹിക ജീവിതത്തിൽ പ്രവാസി സമൂഹത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. എന്നാൽ പ്രവാസികളെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കാലത്ത് സാമ്പത്തിക വിഭവമോ വോട്ടർമാരോ ആയി മാത്രം കാണുന്ന സമീപനം മാറണം. വിദേശത്ത് ജോലി ചെയ്യുന്ന മലയാളികളുടെ അറിവും സാങ്കേതിക പരിചയവും നിക്ഷേപശേഷിയും ആഗോള ബന്ധങ്ങളും കേരളത്തിന്റെ വികസനത്തിനായി ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്ന Global Kerala Knowledge Network പോലുള്ള സംവിധാനങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്താം.

അതുപോലെ വിദേശത്ത് നിന്ന് തിരിച്ചെത്തുന്ന പ്രവാസികൾക്ക് സംരംഭം തുടങ്ങാനും skill ഉപയോഗിക്കാനും സാമൂഹിക പദ്ധതികളിൽ പങ്കെടുക്കാനും അവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കണം. പ്രവാസി സമൂഹത്തെ കേരളത്തിന്റെ വികസനത്തിൽ പങ്കാളികളാക്കുന്നത് സാമ്പത്തികമായി മാത്രമല്ല, ബൗദ്ധികമായും പ്രധാനമാണ്.

മാധ്യമങ്ങൾക്കെതിരെ നിരന്തരം പരാതി പറയുന്നതുകൊണ്ട് രാഷ്ട്രീയ പ്രശ്നം പരിഹരിക്കാനാവില്ല. മാധ്യമങ്ങളുടെ ഉടമസ്ഥതയും സാമ്പത്തിക താൽപര്യങ്ങളും എഡിറ്റോറിയൽ സമീപനങ്ങളും വിമർശനാത്മകമായി പഠിക്കേണ്ടതുണ്ട്; എന്നാൽ അതോടൊപ്പം സ്വന്തം communication capacity ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും വേണം. പാർട്ടിക്ക് ഓരോ വിഷയത്തിലും വസ്തുതാപരമായി പ്രതികരിക്കാൻ കഴിയുന്ന spokespersons, researchers, data analysts, വീഡിയോ നിർമ്മാതാക്കൾ, writers, social media communicators എന്നിവരുടെ പരിശീലിത സംഘമുണ്ടാകണം.

ഒരു നേതാവ് മൂന്ന് മണിക്കൂർ പ്രസംഗിക്കുന്നതിനേക്കാൾ ഒരു യുവാവിന് മനസ്സിലാകുന്ന രണ്ട് മിനിറ്റ് വീഡിയോ ചിലപ്പോൾ കൂടുതൽ ഫലപ്രദമായിരിക്കും. അതിനാൽ രാഷ്ട്രീയ ആശയം ചുരുക്കിയും വ്യക്തമായും ആകർഷകമായും അവതരിപ്പിക്കാനുള്ള കഴിവ് പാർട്ടി പ്രവർത്തകർക്ക് പഠിപ്പിക്കണം. ആശയത്തിന്റെ ഗൗരവം കുറയ്ക്കാതെ ആശയവിനിമയത്തിന്റെ രൂപം മാറ്റണം.

രാഷ്ട്രീയ സംവാദം വ്യക്തികളുടെ സ്വഭാവത്തെയും കുടുംബത്തെയും വ്യക്തിജീവിതത്തെയും ചുറ്റിപ്പറ്റിയാൽ നയപരമായ ചർച്ചകൾ പിന്നിലാകും. പാർട്ടി സ്വന്തം രാഷ്ട്രീയ സംവാദത്തെ issues-based politics ആക്കി മാറ്റണം. ആരാണ് എന്ത് പറഞ്ഞത് എന്നതിനെക്കാൾ എന്താണ് പ്രശ്നം, അതിന്റെ സാമൂഹിക കാരണം എന്താണ്, അതിന് എന്ത് പരിഹാരമാണ് സാധ്യമാകുന്നത് എന്ന ചർച്ചയാണ് പ്രധാനമാക്കേണ്ടത്.

ഇത് പാർട്ടിയുടെ തന്നെ രാഷ്ട്രീയ നിലവാരം ഉയർത്തും. എതിരാളികളെ വ്യക്തിപരമായി ആക്രമിക്കുന്നതിനു പകരം അവരുടെ നയങ്ങളെ വിമർശിക്കുക; സ്വന്തം നയങ്ങളെ തെളിവുകളോടെ വിശദീകരിക്കുക; തെറ്റുണ്ടെങ്കിൽ സമ്മതിക്കുക; ശരിയായ നിർദ്ദേശം എതിരാളിയിൽ നിന്നുപോലും വന്നാൽ അംഗീകരിക്കാൻ കഴിയുന്ന രാഷ്ട്രീയ സംസ്കാരം വളർത്തുക. ബൗദ്ധികമായ ആത്മവിശ്വാസമുള്ള രാഷ്ട്രീയത്തിന് വ്യക്തിപരമായ ആക്രമണങ്ങളുടെ ആവശ്യം കുറയും.

2031-ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ ലക്ഷ്യമാക്കി സ്ഥാനാർത്ഥി തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ രീതിയിലും ദീർഘകാലമായി മാറ്റം വരുത്തണം. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് അടുത്തെത്തിയ ശേഷം പേരുകൾ പരിഗണിക്കുന്നതിന് പകരം അഞ്ചുവർഷം നീളുന്ന ജനബന്ധത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സ്ഥാനാർത്ഥിത്വത്തിനുള്ള സാധ്യതയുള്ള നേതാക്കളെ വളർത്തണം. ജനങ്ങളുമായി സ്ഥിരമായി ബന്ധമുള്ളവർ, പ്രദേശത്തെ പ്രശ്നങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നവർ, അഴിമതിയില്ലാത്ത പൊതുജീവിതം നയിക്കുന്നവർ, വിവിധ വിഭാഗങ്ങളുമായി സംവദിക്കാൻ കഴിയുന്നവർ, ആശയപരമായി പഠിച്ചവർ, സംഘടനാപരമായി പ്രവർത്തിച്ചവർ എന്നിവരുടെ ഒരു പുതിയ നേതൃത്വനിര വളർത്തണം.

ഇത് സംസ്ഥാനതലത്തിൽ മാത്രം സംഭവിക്കേണ്ടതല്ല. ബ്രാഞ്ച് സെക്രട്ടറിയിൽ നിന്ന് ലോക്കൽ കമ്മിറ്റി നേതാവിലേക്കും ഏരിയാ കമ്മിറ്റി നേതാവിലേക്കും ജില്ലാ തലത്തിലേക്കും ഉയരുന്ന leadership development pipeline വേണം. ഒരു തലമുറയുടെ നേതാക്കളെ മാത്രം ആശ്രയിക്കുന്ന സംഘടനയ്ക്ക് ദീർഘകാല സ്ഥിരത ഉണ്ടാകില്ല.

അതിനാൽ 2031-ലെ ലക്ഷ്യത്തെ ഒരു മുദ്രാവാക്യമായി കാണാതെ അഞ്ചുവർഷത്തെ പ്രവർത്തനപരിപാടിയായി മാറ്റണം. 2026–27 കാലയളവിൽ ആത്മപരിശോധനയും സംഘടനാ വിലയിരുത്തലും നടത്താം. 2027–28ൽ ജനബന്ധം, യുവജന-സ്ത്രീ പങ്കാളിത്തം, രാഷ്ട്രീയ വിദ്യാഭ്യാസം എന്നിവ ശക്തിപ്പെടുത്താം. 2028–29ൽ പുതിയ സാമ്പത്തിക-സാമൂഹിക നയങ്ങളുടെ മാതൃകകൾ വികസിപ്പിക്കാം. 2029–30ൽ അവയുടെ ജനകീയ വ്യാപനം ശക്തിപ്പെടുത്താം. 2030–31ൽ മാത്രമാണ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കേന്ദ്രീകൃതമായ രാഷ്ട്രീയ പ്രചാരണം പൂർണ്ണശക്തിയിൽ വരേണ്ടത്.

അപ്പോൾ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന സന്ദേശം “ഞങ്ങൾക്ക് വീണ്ടും അധികാരം തരൂ” എന്നതാകരുത്. കഴിഞ്ഞ അഞ്ചുവർഷത്തെ പ്രവർത്തനത്തിലൂടെ ജനങ്ങൾക്കുണ്ടായ അനുഭവവും, അടുത്ത അഞ്ചുവർഷത്തേക്കുള്ള വ്യക്തമായ പരിപാടിയും ചേർന്നാണ് രാഷ്ട്രീയ വിശ്വാസം രൂപപ്പെടേണ്ടത്. ജനങ്ങൾക്ക് ചോദിക്കാൻ കഴിയണം: “ഈപാർട്ടിഞങ്ങളുടെജീവിതത്തിൽഎന്ത്മാറ്റംകൊണ്ടുവന്നു? ഇനിഎന്താണ്ചെയ്യാൻപോകുന്നത്?” പാർട്ടിക്ക് അതിന് കണക്കുകളോടും അനുഭവങ്ങളോടും വ്യക്തമായ നയങ്ങളോടും മറുപടി നൽകാൻ കഴിയണം.

ഒരു പാർട്ടിക്ക് തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തിരിച്ചുവരുന്നതിന് മുമ്പ് ജനങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിലേക്ക് തിരിച്ചുവരണം. ജനങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിലേക്ക് തിരിച്ചെത്തിയാൽ മാത്രമേ അവരുടെ ചിന്തകളിലേക്കും പ്രതീക്ഷകളിലേക്കും വിശ്വാസത്തിലേക്കും തിരിച്ചെത്താൻ കഴിയൂ. അതിനുശേഷമാണ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് രാഷ്ട്രീയത്തിലെ തിരിച്ചുവരവിനുള്ള യഥാർത്ഥ അടിത്തറ രൂപപ്പെടുന്നത്. 2031-ന്റെ തയ്യാറെടുപ്പ് അതുകൊണ്ട് 2030-ൽ ആരംഭിക്കേണ്ടതല്ല; 2026-ൽ തന്നെ ഓരോ പ്രവർത്തകന്റെയും ആത്മപരിശോധനയിൽ നിന്ന് ആരംഭിക്കേണ്ടതാണ്.

സി.പി.എമ്മിന്റെ പുനർനിർമാണത്തിൽ പലപ്പോഴും അവഗണിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു മേഖലയാണ് രാഷ്ട്രീയ ഭാഷ. പാർട്ടിയുടെ ആശയങ്ങൾ ഗൗരവമുള്ളവയാണ്; എന്നാൽ അവ ജനങ്ങളുടെ ദൈനംദിന അനുഭവങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിച്ച് അവതരിപ്പിക്കാനുള്ള കഴിവാണ് കൂടുതൽ പ്രധാനപ്പെട്ടത്. തൊഴിലാളിവർഗം, വർഗസമരം, ചൂഷണം, മുതലാളിത്തം, സാമ്രാജ്യത്വം, നവഉദാരവൽക്കരണം തുടങ്ങിയ ആശയങ്ങൾ രാഷ്ട്രീയമായി പ്രധാനപ്പെട്ടവയാണ്. പക്ഷേ ഒരു സാധാരണ യുവാവിനോട് “നിന്റെ ജോലി എങ്ങനെ മാറുന്നു?”, “നിന്റെ ശമ്പളത്തിന് എന്തുകൊണ്ട് മതിയായ വാങ്ങൽശേഷിയില്ല?”, “വാടകയും ചികിത്സാചെലവും എങ്ങനെ കുറയ്ക്കാം?”, “നിന്റെ കുട്ടിയുടെ വിദ്യാഭ്യാസം എങ്ങനെ താങ്ങാനാകും?”, “AI നിന്റെ തൊഴിൽ അവസരത്തെ എങ്ങനെ ബാധിക്കും?” എന്ന ഭാഷയിൽ സംസാരിക്കുമ്പോഴാണ് ആ ആശയങ്ങൾ അവന്റെ ജീവിതവുമായി ബന്ധപ്പെടുന്നത്. അതിനാൽ മാർക്സിസ്റ്റ് ആശയങ്ങളെ ഉപേക്ഷിക്കുകയല്ല, അവയെ പുതിയ സാമൂഹിക യാഥാർഥ്യങ്ങളുടെ ഭാഷയിൽ വിശദീകരിക്കുകയാണ് വേണ്ടത്. ജനങ്ങൾക്ക് മനസ്സിലാകാത്ത ഭാഷയിൽ ശരിയായ ആശയം അവതരിപ്പിച്ചാലും അതിന്റെ രാഷ്ട്രീയപ്രഭാവം പരിമിതമായിരിക്കും.

ഇതിന്റെ ഭാഗമായി പാർട്ടിക്ക് പുതിയ രാഷ്ട്രീയ പദാവലി തന്നെ വികസിപ്പിക്കേണ്ടിവരും. തൊഴിലാളിയുടെ അവകാശം ഇന്ന് ഫാക്ടറിയിലെ സ്ഥിരം തൊഴിലാളിയുടെ അവകാശത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. App-based worker, delivery worker, freelancer, contract worker, platform worker, migrant worker, വീട്ടിലിരുന്ന് ജോലി ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീ, ചെറിയ സംരംഭകൻ തുടങ്ങിയവരുടെ തൊഴിൽബന്ധങ്ങൾ വ്യത്യസ്തമാണ്. അതുപോലെ വർഗബന്ധങ്ങളും മാറുകയാണ്. അതിനാൽ പഴയ വർഗവിശകലനത്തെ ഉപേക്ഷിക്കാതെ, പുതിയ തൊഴിൽരൂപങ്ങളെ മാർക്സിസ്റ്റ് രാഷ്ട്രീയ സാമ്പത്തികശാസ്ത്രത്തിന്റെ വെളിച്ചത്തിൽ വിശകലനം ചെയ്യാനുള്ള ശ്രമം പാർട്ടി ഏറ്റെടുക്കണം. ഇതിലൂടെ യുവതലമുറയ്ക്ക് ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയം ഭൂതകാലത്തിന്റെ ഓർമ്മയല്ലെന്നും ഭാവിയെ മനസ്സിലാക്കാനുള്ള ഒരു ബൗദ്ധിക ഉപകരണമാണെന്നും ബോധ്യപ്പെടും.

കേരളത്തിലെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനത്തിൽ മറ്റൊരു പ്രധാന മാറ്റം കുടുംബത്തെ ഒരു സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക ഘടകമായി മനസ്സിലാക്കുക എന്നതാണ്. ഒരു വോട്ടർ ഒറ്റപ്പെട്ട വ്യക്തിയല്ല; കുടുംബത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക സ്ഥിതി, കുട്ടികളുടെ വിദ്യാഭ്യാസം, വയോജനങ്ങളുടെ ആരോഗ്യം, വിദേശത്തുള്ള അംഗങ്ങളുടെ വരുമാനം, ഭവനവായ്പ, തൊഴിൽസുരക്ഷ, സാമൂഹിക നില, ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്കകൾ തുടങ്ങിയവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു നിൽക്കുന്ന വ്യക്തിയാണ്. ഒരു കുടുംബത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ മനോഭാവം രൂപപ്പെടുന്നത് പലപ്പോഴും ഈ ദൈനംദിന അനുഭവങ്ങളിലൂടെയാണ്.

അതിനാൽ വീടുകളിൽ എത്തുമ്പോൾ പാർട്ടി പ്രവർത്തകർക്ക് വോട്ട് ചോദിക്കുന്നതിനു മുമ്പ് കുടുംബത്തിന്റെ ജീവിതത്തെക്കുറിച്ച് കേൾക്കാനുള്ള പരിശീലനം നൽകണം. “നിങ്ങളുടെ പ്രധാന പ്രശ്നം എന്താണ്?”, “കുട്ടികളുടെ ഭാവിയെക്കുറിച്ച് എന്താണ് ആശങ്ക?”, “തൊഴിലുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടോ?”, “സർക്കാർ സേവനങ്ങളിൽ എന്തെങ്കിലും പ്രശ്നമുണ്ടോ?” തുടങ്ങിയ ചോദ്യങ്ങളിലൂടെ ജനജീവിതത്തെ മനസ്സിലാക്കണം. ഈ വിവരങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കണക്കുകൾക്കായി മാത്രം ഉപയോഗിക്കാതെ പ്രാദേശിക രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനമാക്കണം.

കമ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ചരിത്രപരമായ ശക്തികളിലൊന്ന് ജനങ്ങളിലേക്കുള്ള നേരിട്ടുള്ള ബന്ധമായിരുന്നു. എന്നാൽ ആ ബന്ധം തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സമയത്തെ വീടുതോറുമുള്ള പ്രചാരണമായി ചുരുങ്ങുമ്പോൾ അതിന്റെ രാഷ്ട്രീയ സ്വഭാവം നഷ്ടപ്പെടും. ഒരു കുടുംബത്തെ അഞ്ച് വർഷത്തിനിടെ ഒരിക്കൽ മാത്രം സന്ദർശിക്കുന്നതിനേക്കാൾ, വർഷം മുഴുവൻ ആ കുടുംബത്തിന്റെ ജീവിതത്തിൽ പാർട്ടി സാന്നിധ്യമുണ്ടാകണം. രോഗാവസ്ഥയിൽ സഹായിക്കുക, വിദ്യാർത്ഥിക്ക് പഠനസഹായം കണ്ടെത്തുക, തൊഴിൽവിവരം ലഭ്യമാക്കുക, സർക്കാർ പദ്ധതികളെക്കുറിച്ച് വിവരമെത്തിക്കുക, നിയമപരമായോ ഭരണപരമായോ പ്രശ്നങ്ങളിൽ ശരിയായ മാർഗനിർദേശം നൽകുക തുടങ്ങിയ ചെറിയ സാമൂഹിക ഇടപെടലുകൾ വലിയ രാഷ്ട്രീയ വിശ്വാസം സൃഷ്ടിക്കാൻ കഴിയും.

ഇവിടെ ഒരു ജാഗ്രതയും വേണം. സാമൂഹിക സേവനത്തെ വോട്ടിനുള്ള ഇടപാടാക്കി മാറ്റരുത്. “ഞങ്ങൾ സഹായിച്ചു, അതിനാൽ ഞങ്ങൾക്ക് വോട്ട് ചെയ്യണം” എന്ന സമീപനം ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ നൈതികതയ്ക്ക് വിരുദ്ധമാണ്. സേവനം മനുഷ്യനോടുള്ള ഉത്തരവാദിത്വമായിരിക്കണം; വോട്ടിനുള്ള കച്ചവടമാകരുത്. ഈ വ്യത്യാസം വളരെ പ്രധാനമാണ്.

കേരളത്തിലെ സാമൂഹിക യാഥാർഥ്യത്തിൽ മതവും ജാതിയും ഇപ്പോഴും ശക്തമായ സാമൂഹിക തിരിച്ചറിവുകളാണ്. അവയെ അവഗണിച്ചുകൊണ്ട് വർഗരാഷ്ട്രീയം മാത്രം സംസാരിച്ചാൽ ജനങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ സാമൂഹിക ജീവിതത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം നഷ്ടപ്പെടും. അതേസമയം മതത്തെയും ജാതിയെയും രാഷ്ട്രീയ ധ്രുവീകരണത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന രീതിയെ അംഗീകരിക്കാനും പാടില്ല. മതവിശ്വാസത്തെ വ്യക്തിയുടെ അവകാശമായി അംഗീകരിക്കുകയും മതത്തിന്റെ പേരിലുള്ള വിവേചനത്തെയും വർഗീയ രാഷ്ട്രീയത്തെയും എതിർക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഭരണഘടനാപരമായ മതനിരപേക്ഷ സമീപനം കൂടുതൽ വ്യക്തമായി അവതരിപ്പിക്കേണ്ടതാണ്.

അതുപോലെ ജാതി കേരളത്തിൽ അവസാനിച്ചുവെന്ന ധാരണയും യാഥാർഥ്യപരമല്ല. ജാതി പുതിയ രൂപങ്ങളിൽ സാമൂഹിക ബന്ധങ്ങളിലും വിവാഹത്തിലും വിദ്യാഭ്യാസത്തിലും തൊഴിലും സ്വത്തിലും സാമൂഹിക പ്രതിനിധിത്വത്തിലും പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നുണ്ടോ എന്ന് ശാസ്ത്രീയമായി പഠിക്കണം. എന്നാൽ ഓരോ സാമൂഹിക വിഭാഗത്തെയും സ്ഥിരമായ വോട്ടുബാങ്കായി കാണുന്നതിന് പകരം സാമൂഹിക നീതി, സമത്വം, അവസരസമത്വം എന്നിവയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സമീപിക്കുകയാണ് ഇടതുപക്ഷത്തിന്റെ ദീർഘകാല രാഷ്ട്രീയത്തിന് അനുയോജ്യം.

മതന്യൂനപക്ഷങ്ങളോടുള്ള രാഷ്ട്രീയ ബന്ധത്തിലും വ്യക്തമായ ഒരു തത്വാധിഷ്ഠിത സമീപനം ആവശ്യമാണ്. ന്യൂനപക്ഷങ്ങളുടെ സുരക്ഷ, പൗരാവകാശം, ഭരണഘടനാപരമായ അവകാശങ്ങൾ എന്നിവ സംരക്ഷിക്കേണ്ടത് മതനിരപേക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന കടമയാണ്. എന്നാൽ ഏതെങ്കിലും മതസമൂഹത്തെ ഒരു ഏകീകൃത രാഷ്ട്രീയ വോട്ടുബാങ്കായി കാണുന്നതും ശരിയല്ല. ന്യൂനപക്ഷാവകാശ സംരക്ഷണവും മതരാഷ്ട്രീയത്തോടുള്ള വിമർശനാത്മക സമീപനവും ഒരേസമയം സാധ്യമാണ്. മതത്തിന്റെ പേരിൽ വരുന്ന ഏതുതരം അനീതിയെയും വിമർശിക്കാൻ കഴിയുമ്പോഴാണ് മതനിരപേക്ഷതയ്ക്ക് വിശ്വാസ്യത ലഭിക്കുക.

ഇവിടെ പാർട്ടിയുടെ നിലപാടുകൾ സ്ഥിരതയുള്ളതും തത്വാധിഷ്ഠിതവുമായിരിക്കണം. ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഒരു നിലപാടും മറ്റൊരു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മറ്റൊരു നിലപാടും സ്വീകരിക്കുന്നതായി ജനങ്ങൾക്ക് തോന്നുന്ന സാഹചര്യം രാഷ്ട്രീയ വിശ്വാസ്യതയെ ബാധിക്കും. തത്വം വോട്ടിന്റെ ഗണിതത്തിന് കീഴിൽ വരാതെ, വോട്ടിന്റെ രാഷ്ട്രീയം തത്വത്തിന്റെ പരിധിക്കുള്ളിൽ നിർത്തുക എന്നതാണ് കൂടുതൽ സുസ്ഥിരമായ സമീപനം.

കേരളത്തിലെ ഗ്രാമീണ സമൂഹവും മാറിയിട്ടുണ്ട്. പരമ്പരാഗത കർഷകൻ മാത്രം ഗ്രാമത്തിന്റെ പ്രതിനിധിയല്ല. കർഷകകുടുംബത്തിലെ ഒരാൾ വിദേശത്തായിരിക്കാം, മറ്റൊരാൾ നഗരത്തിൽ ജോലി ചെയ്യാം, മറ്റൊരാൾ കൃഷി ചെയ്യാം. കൃഷിഭൂമി ചെറിയതായിരിക്കാം; കൃഷിയോടൊപ്പം മറ്റു വരുമാന മാർഗങ്ങളും ഉണ്ടായിരിക്കാം. അതിനാൽ ഗ്രാമീണ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ ഒരു ഏകകമായി കാണാതെ പുതിയ സാമൂഹിക ഘടനയോടെ പഠിക്കണം.

കർഷകന്റെ പ്രശ്നം ഉൽപ്പന്നത്തിന്റെ വിലയിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. ഭൂമിയുടെ വിസ്തൃതി, തൊഴിൽച്ചെലവ്, input cost, കാലാവസ്ഥാ മാറ്റം, വിപണി, storage, processing, value addition, credit, insurance, technology എന്നിവയുമായി അത് ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. അതിനാൽ കർഷകനെ സഹായിക്കുന്ന സർക്കാർ സബ്സിഡി മാത്രം പോരാ; കർഷകനെ ഉൽപ്പാദനത്തിൽ നിന്ന് വിപണിയിലേക്കുള്ള മുഴുവൻ ശൃംഖലയിൽ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്ന സഹകരണ-സാമ്പത്തിക മാതൃക വികസിപ്പിക്കണം.

കേരളത്തിന്റെ തീരദേശ സമൂഹത്തിനും സമാനമായ രീതിയിൽ പുതിയ രാഷ്ട്രീയ സമീപനം ആവശ്യമാണ്. കടൽക്ഷോഭം, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, മത്സ്യസമ്പത്തിന്റെ കുറവ്, തീരദേശ അധിനിവേശം, തൊഴിൽസുരക്ഷ, വിപണി, കടബാധ്യത, ഭവനം തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങൾ പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടവയാണ്. മത്സ്യത്തൊഴിലാളികളെ ക്ഷേമപദ്ധതികളുടെ ഗുണഭോക്താക്കളായി മാത്രം കാണാതെ കടലിന്റെ അറിവുള്ള ഉൽപ്പാദക സമൂഹമായി കാണണം. അവരുടെ പരമ്പരാഗത അറിവും ആധുനിക സമുദ്രശാസ്ത്രവും കൂട്ടിച്ചേർത്ത് പുതിയ marine economy വികസിപ്പിക്കാനുള്ള സാധ്യതകളെക്കുറിച്ച് ഗൗരവമായ പഠനം ആവശ്യമാണ്.

കേരളത്തിലെ രാഷ്ട്രീയ ചർച്ചയിൽ ഗ്രാമപ്രശ്നങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന പ്രാധാന്യത്തേക്കാൾ കുറവാണ് നഗരജീവിതത്തിന്റെ പുതിയ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് പലപ്പോഴും ലഭിക്കുന്നത്. എന്നാൽ 2031-ലേക്ക് നീങ്ങുമ്പോൾ നഗരവൽക്കരണം, housing, traffic congestion, waste management, water supply, air quality, public transport, elderly care, rental housing, urban employment എന്നിവ കൂടുതൽ പ്രധാനമാകും.

നഗരത്തിലെ താഴ്ന്ന വരുമാനക്കാരനും മധ്യവർഗക്കാരനും ഒരുപോലെ ബാധിക്കുന്ന പ്രശ്നമാണ് ജീവിതച്ചെലവ്. അതിനാൽ affordable housing, efficient public transport, accessible healthcare, public spaces, waste management, neighbourhood-level services എന്നിവയെ ഇടതുപക്ഷ നഗരനയത്തിന്റെ പ്രധാന ഘടകങ്ങളാക്കണം. “വലിയ infrastructure project” എന്ന വികസനധാരണയ്ക്കൊപ്പം “നഗരത്തിലെ സാധാരണ മനുഷ്യന്റെ ദൈനംദിന ജീവിതം എത്ര എളുപ്പമായി?” എന്ന ചോദ്യവും വികസനത്തിന്റെ അളവുകോലാക്കണം.

വികസനപദ്ധതികളിൽ പരിസ്ഥിതി പ്രശ്നങ്ങൾ ഉയരുമ്പോൾ പാർട്ടി പലപ്പോഴും രണ്ട് അറ്റങ്ങളിലൊന്നിലേക്ക് പോകാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ട്—എല്ലാ വികസനത്തെയും എതിർക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ വികസനത്തിന്റെ പേരിൽ എല്ലാ പരിസ്ഥിതി ആശങ്കകളെയും അവഗണിക്കുക. രണ്ടും ശാസ്ത്രീയ സമീപനമല്ല. ശാസ്ത്രീയമായ environmental impact assessment, ജനപങ്കാളിത്തം, പുനരധിവാസം, ദുരന്തസാധ്യതാ പഠനം, climate resilience എന്നിവയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി വികസനവും പരിസ്ഥിതിയും തമ്മിൽ സമതുലനം ചെയ്യണം.

കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം ഇനി ഭാവിയിലെ ഒരു പ്രശ്നമല്ല; കേരളത്തിന്റെ കൃഷി, തീരം, ജലവിഭവം, ആരോഗ്യം, അടിസ്ഥാനസൗകര്യം എന്നിവയെ ബാധിക്കുന്ന നിലവിലെ വെല്ലുവിളിയാണ്. അതിനാൽ climate politics ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിലേക്ക് വരണം. “വികസനം വേണമോ പരിസ്ഥിതി വേണമോ?” എന്ന പഴയ ചോദ്യം മാറ്റി “പരിസ്ഥിതിയെ സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് ഏത് തരത്തിലുള്ള വികസനമാണ് വേണ്ടത്?” എന്ന പുതിയ ചോദ്യം ഉയർത്തണം.

സംഘടനാപരമായ പുനർനിർമാണത്തിൽ ഏറ്റവും ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളതും എന്നാൽ അനിവാര്യവുമായ വിഷയമാണ് അധികാര കേന്ദ്രീകരണം. തീരുമാനങ്ങൾ കുറച്ച് വ്യക്തികളിലും ചെറിയൊരു നേതൃത്വവലയത്തിലും മാത്രം കേന്ദ്രീകരിക്കുമ്പോൾ താഴെത്തട്ടിലെ പ്രവർത്തകരുടെ രാഷ്ട്രീയ സൃഷ്ടിപരത കുറയും. അതിനാൽ പാർട്ടിക്കകത്തെ ജനാധിപത്യ ചർച്ച കൂടുതൽ സജീവമാക്കണം. അഭിപ്രായവ്യത്യാസം പാർട്ടി ദൗർബല്യത്തിന്റെ ലക്ഷണമല്ല; തെറ്റായ തീരുമാനങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന സംഘടനാ വിഭവമാണ്.

എന്നാൽ അഭിപ്രായവ്യത്യാസവും വിഭാഗീയതയും തമ്മിൽ വ്യത്യാസമുണ്ട്. വ്യക്തിപരമായ അധികാരത്തിനായുള്ള ഗ്രൂപ്പ് രാഷ്ട്രീയം സംഘടനയെ ദുർബലപ്പെടുത്തും; ആശയപരവും നയപരവുമായ അഭിപ്രായവ്യത്യാസം സംഘടനയെ കൂടുതൽ ശക്തമാക്കാം. അതിനാൽ വ്യക്തികേന്ദ്രിതമായ വിഭാഗീയത കുറച്ച് ആശയകേന്ദ്രിതമായ ചർച്ച വർധിപ്പിക്കണം.

ഒരു രാഷ്ട്രീയ സംഘടനയുടെ ഭാവി അതിന്റെ നിലവിലെ നേതൃത്വത്തിൽ മാത്രം ആശ്രയിക്കരുത്. അടുത്ത തലമുറയിലെ നേതാക്കളെ കണ്ടെത്തി പരിശീലിപ്പിക്കുകയും ഉത്തരവാദിത്വങ്ങൾ നൽകുകയും ചെയ്യണം. യുവജനങ്ങൾക്കും സ്ത്രീകൾക്കും തൊഴിലാളികൾക്കും കർഷകർക്കും അധ്യാപകർക്കും professionals-നും സാമൂഹിക പ്രവർത്തകർക്കും സംഘടനയ്ക്കകത്ത് ഉയരാനുള്ള വഴികൾ തുറക്കണം.

നേതൃത്വം പദവി കൈമാറുന്നതല്ല; നേതൃത്വം നിർമ്മിക്കുന്നതാണ്. ഒരു യുവ പ്രവർത്തകന് ചെറിയൊരു പ്രാദേശിക ഉത്തരവാദിത്വം നൽകി, അവന്റെ പ്രവർത്തനം വിലയിരുത്തി, കൂടുതൽ ഉത്തരവാദിത്വം നൽകി, തെറ്റുകൾ തിരുത്താൻ അവസരം നൽകി, ജനങ്ങളുമായി ഇടപെടാൻ പരിശീലിപ്പിച്ചുകൊണ്ടാണ് ഭാവി നേതൃത്വം രൂപപ്പെടേണ്ടത്. അങ്ങനെ വളരുന്ന നേതൃത്വം ജനജീവിതത്തിൽ നിന്ന് ഉയർന്നുവരും; മുകളിൽ നിന്ന് നിയമിക്കപ്പെടുന്ന നേതൃത്വം മാത്രമായിരിക്കില്ല.

കേരളത്തിലെ സാധാരണ മനുഷ്യന്റെ ജീവിതത്തിൽ ഇടതുപക്ഷം എന്ത് പുതിയ മാറ്റമാണ് കൊണ്ടുവരാൻ പോകുന്നത് എന്ന ചോദ്യത്തിന് വ്യക്തമായ മറുപടി നൽകാൻ കഴിയുന്നിടത്താണ് 2031-ലെ രാഷ്ട്രീയ പുനർനിർമാണത്തിന്റെ വിജയം ആരംഭിക്കുന്നത്. അതിന് ഒരു പുതിയ വികസനമാതൃക വേണം; പുതിയ തൊഴിൽനയം വേണം; പുതിയ നഗരനയം വേണം; പുതിയ വയോജനനയം വേണം; പുതിയ യുവജനനയം വേണം; പുതിയ care economy വേണം; പുതിയ cooperative economy വേണം; പുതിയ digital labour policy വേണം; പുതിയ climate policy വേണം; അതോടൊപ്പം പുതിയ രാഷ്ട്രീയ സംസ്കാരവും വേണം.

ആ രാഷ്ട്രീയ സംസ്കാരത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനവാക്യം ഇതായിരിക്കണം: അധികാരം ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് സ്വീകരിക്കുന്നതാണ്; ജനങ്ങൾക്ക് മുകളിൽ നിന്ന് നൽകുന്നതല്ല. അതുകൊണ്ട് അധികാരത്തിൽ എത്തിയാൽ ജനങ്ങളെ കേൾക്കുകയും, അധികാരത്തിന് പുറത്തായാൽ ജനങ്ങളോടൊപ്പം നിൽക്കുകയും ചെയ്യുന്ന സംഘടനയായിരിക്കണം പാർട്ടി. അധികാരം നഷ്ടപ്പെട്ടപ്പോൾ മാത്രം ജനങ്ങളിലേക്ക് പോകുകയും അധികാരത്തിൽ എത്തിയാൽ ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് അകന്നുപോകുകയും ചെയ്യുന്ന ചക്രം തകർക്കേണ്ടതാണ്.

2031-ലെ തിരിച്ചുവരവിന്റെ യഥാർത്ഥ അടിത്തറ 2031-ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിലല്ല, 2026 മുതൽ 2031 വരെ ഒരു സാധാരണ കേരളീയൻ തന്റെ ജീവിതത്തിൽ അനുഭവിക്കുന്ന മാറ്റങ്ങളിലാണ്. പാർട്ടി ആ മാറ്റത്തിന്റെ സൃഷ്ടാവായി സ്വയം പുനർനിർമിക്കുമ്പോഴാണ് രാഷ്ട്രീയ വിശ്വാസ്യതയും സംഘടനാ ശക്തിയും ഒരുമിച്ച് വളരുക. അതുകൊണ്ട് അടുത്ത അഞ്ചുവർഷത്തെ ലക്ഷ്യം “തിരഞ്ഞെടുപ്പിനായി പാർട്ടിയെ തയ്യാറാക്കുക” എന്നതിലുപരി “പുതിയ കേരളത്തിനായി പാർട്ടിയെ പുനർനിർമിക്കുക” എന്നതായിരിക്കണം. അവിടെ നിന്നാണ് യഥാർത്ഥ തിരിച്ചുവരവിന്റെ സാധ്യത ആരംഭിക്കുന്നത്.

ഒരു രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയുടെ ജനപിന്തുണയെ വെറും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വോട്ടുകളുടെ കണക്കായി കാണുന്നത് അതിന്റെ ആഴത്തിലുള്ള സാമൂഹിക അടിത്തറ മനസ്സിലാക്കുന്നതിന് തടസ്സമാകും. ഒരു കുടുംബം ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഒരു പാർട്ടിക്ക് വോട്ട് ചെയ്യുകയും മറ്റൊരു തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മറ്റൊരു പാർട്ടിക്ക് വോട്ട് ചെയ്യുകയും ചെയ്യാം. അതുകൊണ്ട് ഒരു വോട്ടിന്റെ മാറ്റത്തെ മാത്രം അടിസ്ഥാനമാക്കി ആ കുടുംബത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ബോധത്തെ നിർവചിക്കാൻ കഴിയില്ല. പലപ്പോഴും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് തീരുമാനങ്ങൾക്ക് പിന്നിൽ പ്രാദേശിക സ്ഥാനാർഥിയുടെ വ്യക്തിത്വം, ഭരണത്തെക്കുറിച്ചുള്ള സംതൃപ്തി, സാമ്പത്തിക സാഹചര്യം, കുടുംബത്തിന്റെ പ്രത്യേക പ്രശ്നങ്ങൾ, പ്രാദേശിക സാമൂഹിക ബന്ധങ്ങൾ, മാധ്യമ സ്വാധീനം, രാഷ്ട്രീയ ധാരണകൾ തുടങ്ങിയ നിരവധി ഘടകങ്ങൾ പ്രവർത്തിക്കും. അതിനാൽ 2031-ലേക്കുള്ള പ്രവർത്തനത്തിൽ ഓരോ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലത്തെയും സാമൂഹിക ഡാറ്റയായി വായിക്കാനുള്ള കഴിവ് പാർട്ടിക്ക് ഉണ്ടാകണം. ഏത് പ്രദേശത്ത് വോട്ട് കുറഞ്ഞു എന്നതിനെക്കാൾ എന്തുകൊണ്ടാണ് കുറഞ്ഞത് എന്ന ചോദ്യമാണ് പ്രധാനപ്പെട്ടത്.

ഇതിനായി പാർട്ടി ഒരു സ്ഥിരമായ രാഷ്ട്രീയ ഗവേഷണ സംവിധാനം വികസിപ്പിക്കണം. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കഴിഞ്ഞാൽ മാത്രം സർവേ നടത്തുന്നതിനു പകരം വർഷം മുഴുവൻ ജനാഭിപ്രായം പഠിക്കണം. എന്നാൽ ഇത് വോട്ടർമാരെ നിരീക്ഷിക്കുന്ന സംവിധാനമാകരുത്; അവരുടെ സ്വകാര്യതയും ജനാധിപത്യാവകാശങ്ങളും സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് സാമൂഹിക പ്രവണതകളെ മനസ്സിലാക്കുന്ന ശാസ്ത്രീയ പഠനമായിരിക്കണം. വിവിധ പ്രായവിഭാഗങ്ങൾ, തൊഴിൽവിഭാഗങ്ങൾ, പ്രദേശങ്ങൾ, ഗ്രാമ-നഗര മേഖലകൾ, സ്ത്രീകൾ, യുവാക്കൾ, വയോജനങ്ങൾ, പുതിയ തൊഴിൽവിഭാഗങ്ങൾ എന്നിവരിൽ എന്ത് മാറ്റങ്ങളാണ് സംഭവിക്കുന്നത് എന്ന് പഠിക്കണം. രാഷ്ട്രീയ തീരുമാനങ്ങൾ അനുമാനത്തെക്കാൾ തെളിവിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ എടുക്കുന്ന സംസ്കാരം വളർത്തേണ്ടത് ഇതിലൂടെ സാധിക്കും.

ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് തിരിച്ചടി സംഭവിച്ചാൽ സാധാരണയായി പാർട്ടികൾ രണ്ട് തരത്തിലുള്ള തെറ്റുകൾ ചെയ്യാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ട്. ഒന്നാമത്, എല്ലാ കാരണങ്ങളും പുറത്തുള്ള ശക്തികളിൽ ചുമത്തുക. രണ്ടാമത്, സ്വന്തം സംഘടനയുടെ മുഴുവൻ ചരിത്രത്തെയും തെറ്റായി പ്രഖ്യാപിക്കുക. രണ്ടും ശരിയായ ആത്മപരിശോധനയല്ല. യഥാർത്ഥ സമീപനം കൂടുതൽ ശാസ്ത്രീയമായിരിക്കണം. എന്താണ് പാർട്ടിയുടെ നിയന്ത്രണത്തിന് പുറത്തുണ്ടായത്, എന്താണ് പാർട്ടിക്ക് നിയന്ത്രിക്കാനായിരുന്നത്, എന്താണ് പാർട്ടി തെറ്റായി ചെയ്തതെന്ന് വേർതിരിച്ചറിയണം.

ഉദാഹരണത്തിന് മാധ്യമപ്രചാരണം, സാമൂഹിക മാധ്യമങ്ങളിലെ തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ, എതിരാളികളുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രചാരണം തുടങ്ങിയവ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലത്തെ സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ അവ പഠിക്കാം. എന്നാൽ അതോടൊപ്പം “ജനങ്ങൾക്ക് അത് വിശ്വസിക്കാനുള്ള സാഹചര്യം എന്തുകൊണ്ട് ഉണ്ടായി?”, “പാർട്ടിക്ക് അതിന് മുമ്പ് തന്നെ വിശ്വാസ്യതയുള്ള മറുപടി നൽകാൻ കഴിഞ്ഞില്ലേ?”, “ജനങ്ങൾക്ക് പാർട്ടിയെക്കുറിച്ചുള്ള സംശയം എങ്ങനെ രൂപപ്പെട്ടു?” എന്ന ചോദ്യങ്ങളും ചോദിക്കണം. പുറത്തുള്ള കാരണങ്ങളെ തിരിച്ചറിയുന്നതും സ്വന്തം ദൗർബല്യങ്ങളെ കണ്ടെത്തുന്നതും പരസ്പരവിരുദ്ധമല്ല.

ഇന്നത്തെ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ misinformation, disinformation, manipulated content, deepfake, പഴയ വീഡിയോ പുതിയ സംഭവമായി പ്രചരിപ്പിക്കൽ, തെറ്റായ കണക്കുകൾ, context മാറ്റിയുള്ള പ്രസ്താവനകൾ തുടങ്ങിയവ വലിയ വെല്ലുവിളികളാണ്. ഇതിനെ നേരിടാൻ ഓരോ ആരോപണത്തിനും ഉടൻ പ്രതികരിക്കുന്ന ഒരു പ്രതികരണസംഘം മാത്രം മതിയാകില്ല. സ്ഥിരമായ fact-checking, source verification, data analysis, rapid communication സംവിധാനം വേണം.

എന്നാൽ തെറ്റായ വിവരങ്ങളെ ചെറുക്കുന്നതിന്റെ ഏറ്റവും നല്ല മാർഗം എല്ലായ്പ്പോഴും ഉടൻ പ്രതികരിക്കുകയല്ല. ചിലപ്പോൾ പ്രതികരിക്കുന്നതിലൂടെ തെറ്റായ സന്ദേശം കൂടുതൽ ആളുകളിലേക്ക് എത്താനും സാധ്യതയുണ്ട്. അതിനാൽ ഏത് വിഷയത്തിൽ ഉടൻ പ്രതികരിക്കണം, ഏത് വിഷയത്തിൽ വിശദമായ വിശദീകരണം നൽകണം, ഏത് വിഷയത്തെ അവഗണിക്കണം എന്നതിലും പരിശീലനം വേണം. രാഷ്ട്രീയ ആശയവിനിമയം reaction-based politics ൽ നിന്ന് agenda-setting politics ലേക്ക് മാറണം. മറ്റുള്ളവർ ഉയർത്തുന്ന ഓരോ വിഷയത്തിനും പിന്നാലെ പോകുന്നതിനു പകരം, സ്വന്തം ജനകീയ അജണ്ട പാർട്ടി തന്നെ മുന്നോട്ടുവയ്ക്കണം.

സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ ഒരു വീഡിയോ വൈറലാകുന്നത് രാഷ്ട്രീയ വിജയത്തിന്റെ തെളിവല്ല. ഒരു പോസ്റ്റ് ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾ കണ്ടാലും അത് ജനങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ രാഷ്ട്രീയ ധാരണ മാറ്റണമെന്നില്ല. അതിനാൽ reach-നെക്കാൾ credibility എന്ന തത്വം സ്വീകരിക്കണം. വ്യാജ പ്രചാരണം, അതിശയോക്തി, വ്യക്തിഹത്യ, edited clips, fabricated quotations എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് താൽക്കാലിക ശ്രദ്ധ നേടുന്നത് ദീർഘകാല രാഷ്ട്രീയ വിശ്വാസ്യതയെ ദുർബലപ്പെടുത്തും.

പാർട്ടിയുടെ digital communication-ന്റെ മുഖമുദ്ര വസ്തുത, വ്യക്തത, മാന്യത, വേഗത, സ്ഥിരത എന്നിവയായിരിക്കണം. എതിരാളികളെ അപമാനിക്കുന്ന ഭാഷയേക്കാൾ അവരുടെ നയങ്ങളെ വിമർശിക്കുന്ന ഭാഷയ്ക്ക് പ്രാധാന്യം നൽകണം. ഇതിലൂടെ രാഷ്ട്രീയ സംവാദത്തിന്റെ നിലവാരം തന്നെ ഉയർത്താൻ കഴിയും.

പാർട്ടി പുനർനിർമാണത്തെക്കുറിച്ച് എത്ര നയങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിച്ചാലും പ്രവർത്തകരുടെ ജീവിതം അതിനോട് വിരുദ്ധമാണെങ്കിൽ ജനങ്ങൾക്ക് വിശ്വാസമുണ്ടാകില്ല. അതിനാൽ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകന്റെ വ്യക്തിജീവിതവും രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെക്കുറിച്ച് ഗൗരവമായ ചർച്ച വേണം.

ലാളിത്യം, പൊതുതാൽപര്യം, അനാവശ്യ ആഡംബരത്തോടുള്ള വിമുഖത, അഴിമതിയോടുള്ള അസഹിഷ്ണുത, സ്ത്രീകളോടുള്ള മാന്യമായ പെരുമാറ്റം, തൊഴിലാളികളോടുള്ള ബഹുമാനം, പൊതുസമ്പത്തിനോടുള്ള ഉത്തരവാദിത്വം, കുടുംബത്തിലും സമൂഹത്തിലും ജനാധിപത്യപരമായ പെരുമാറ്റം—ഇവയെല്ലാം കമ്യൂണിസ്റ്റ് രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന രൂപങ്ങൾ ആകണം. ഒരു പ്രവർത്തകൻ വേദിയിൽ സമത്വത്തെക്കുറിച്ച് പ്രസംഗിക്കുകയും സ്വകാര്യജീവിതത്തിൽ അതിന്റെ വിപരീതമായ മൂല്യങ്ങൾ പ്രകടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്താൽ പ്രസംഗത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ശക്തി നഷ്ടപ്പെടും.

അതുകൊണ്ട് പാർട്ടി അംഗത്വം ഒരു രാഷ്ട്രീയ തിരിച്ചറിയൽ മാത്രമല്ല, ഒരു സാമൂഹിക ഉത്തരവാദിത്വം കൂടിയാണെന്ന് ബോധ്യപ്പെടുത്തണം. “ഞാൻ കമ്യൂണിസ്റ്റാണ്” എന്ന് പറയുന്നതിനു മുമ്പ് “എന്റെ ജീവിതത്തിൽ കമ്യൂണിസ്റ്റ് മൂല്യങ്ങൾ എത്രമാത്രം പ്രതിഫലിക്കുന്നു?” എന്ന ചോദ്യമാണ് ഓരോ അംഗവും സ്വയം ചോദിക്കേണ്ടത്.

ഇവിടെ ഒരു സൂക്ഷ്മമായ വിഷയം കൂടിയുണ്ട്. ഒരു പാർട്ടി പ്രവർത്തകന്റെ കുടുംബാംഗങ്ങൾക്ക് സ്വന്തം ജീവിത തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ നടത്താനുള്ള അവകാശമുണ്ട്. അതിനാൽ കുടുംബാംഗങ്ങൾ എന്ത് ജോലി ചെയ്യുന്നു, എവിടെ പഠിക്കുന്നു, എവിടെ താമസിക്കുന്നു തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി അവരെ രാഷ്ട്രീയമായി വിലയിരുത്തുന്നത് ശരിയായ സമീപനമല്ല. എന്നാൽ പാർട്ടി പ്രവർത്തകൻ സ്വന്തം രാഷ്ട്രീയ ജീവിതത്തിലും വ്യക്തിപരമായ സാമ്പത്തിക ഇടപാടുകളിലും പൊതുപദവിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കാര്യങ്ങളിലും വ്യക്തമായ ധാർമ്മിക മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിക്കണം.

ഇവിടെ പ്രധാനമായത് കുടുംബത്തിന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യവും പൊതുപദവിയുടെ ഉത്തരവാദിത്വവും തമ്മിൽ ശരിയായ അതിർത്തി നിർണ്ണയിക്കുകയാണ്. കുടുംബാംഗങ്ങളുടെ സ്വകാര്യജീവിതത്തിൽ അനാവശ്യ ഇടപെടൽ വേണ്ട; എന്നാൽ പൊതുപദവിയുടെ ദുരുപയോഗം വഴി കുടുംബത്തിന് അന്യായമായ നേട്ടം ലഭിക്കാതിരിക്കാനുള്ള transparency സംവിധാനങ്ങൾ ശക്തമാക്കണം.

പാർട്ടി ഓഫീസുകളുടെ അന്തരീക്ഷത്തിലും മാറ്റം വേണം. ചിലപ്പോൾ പാർട്ടി ഓഫീസുകൾ അംഗങ്ങൾക്കുള്ള സംഘടനാ കേന്ദ്രങ്ങളായി മാത്രം മാറുന്നു. അതിനു പകരം അവ ജനങ്ങൾക്ക് തുറന്ന രാഷ്ട്രീയ-സാമൂഹിക കേന്ദ്രങ്ങളായി മാറണം. നിയമപരമായ അവകാശങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ബോധവത്കരണം, സർക്കാർ പദ്ധതികളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ, തൊഴിൽ അവസരങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള മാർഗനിർദേശം, പുസ്തകചർച്ചകൾ, ആരോഗ്യബോധവത്കരണം, വിദ്യാർത്ഥി ചർച്ചകൾ, പരിസ്ഥിതി ചർച്ചകൾ തുടങ്ങിയവ നടത്താവുന്ന കേന്ദ്രങ്ങളാകാം.

ഒരു സാധാരണ മനുഷ്യന് ഒരു പാർട്ടി ഓഫീസിലേക്ക് കയറുമ്പോൾ “ഇവിടെ എന്നെ കേൾക്കും” എന്ന അനുഭവം ഉണ്ടാകണം. പാർട്ടി ഓഫീസിന്റെ വാതിൽ തുറന്നിരിക്കുന്നതിലും പ്രധാനമാണ് പാർട്ടിയുടെ മനസ്സ് തുറന്നിരിക്കുന്നത്.

കേരളത്തിലെ രാഷ്ട്രീയ ബോധത്തിന്റെ രൂപീകരണത്തിൽ സാഹിത്യം, സിനിമ, നാടകം, സംഗീതം, കല, മാധ്യമങ്ങൾ, വായനശാലകൾ എന്നിവയ്ക്ക് ചരിത്രപരമായ പങ്കുണ്ട്. എന്നാൽ ഇന്നത്തെ സാംസ്കാരിക ലോകം പഴയതുപോലെയല്ല. OTT platforms, YouTube, podcasts, independent creators, digital art, gaming, short-form video, contemporary literature തുടങ്ങിയ പുതിയ മാധ്യമങ്ങൾ യുവതലമുറയുടെ ചിന്തയെ സ്വാധീനിക്കുന്നു.

അതിനാൽ ഇടതുപക്ഷ സാംസ്കാരിക പ്രവർത്തനം പഴയ രൂപങ്ങളിൽ മാത്രം തുടരാൻ കഴിയില്ല. പുതിയ കലാകാരന്മാരെയും എഴുത്തുകാരെയും filmmakers-നെയും digital creators-നെയും സ്വതന്ത്രമായി ചിന്തിക്കുന്ന യുവാക്കളെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന സാംസ്കാരിക ഇടം സൃഷ്ടിക്കണം. എന്നാൽ പാർട്ടി അവരെ നിർദ്ദേശിക്കുന്ന സാംസ്കാരിക ഉപകരണങ്ങളായി കാണരുത്. സ്വതന്ത്രമായ ചിന്തയ്ക്കും വിമർശനത്തിനും ഇടം നൽകണം.

കേരളത്തിന്റെ വിദ്യാഭ്യാസ നിലവാരം ഉയർന്നതാണെങ്കിലും ശാസ്ത്രീയ മനോഭാവം എല്ലാ മേഖലകളിലും അതേ തോതിൽ വ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് കരുതാനാവില്ല. വ്യാജശാസ്ത്രം, pseudoscience, conspiracy theories, medical misinformation, miracle claims, സാമ്പത്തിക തട്ടിപ്പുകൾ തുടങ്ങിയവ ഡിജിറ്റൽ മാധ്യമങ്ങളിലൂടെ വേഗത്തിൽ വ്യാപിക്കുന്നു. ഇതിനെ നേരിടാൻ പാർട്ടി scientific temperനെ ഒരു പ്രധാന സാമൂഹിക പ്രസ്ഥാനമാക്കണം.

ശാസ്ത്രത്തെ രാഷ്ട്രീയ പ്രചാരണത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നതല്ല, തെളിവ് പരിശോധിക്കുന്ന സംസ്കാരം സമൂഹത്തിൽ വളർത്തുകയാണ് ലക്ഷ്യം. കുട്ടികളിൽ critical thinking, യുവാക്കളിൽ scientific literacy, പൊതുജനങ്ങളിൽ health literacy, മാധ്യമപ്രവർത്തകരിൽ evidence-based reporting എന്നിവ വളർത്താൻ ശാസ്ത്രസമൂഹവുമായി ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കാം.

പൊതുമേഖലയെ സംരക്ഷിക്കുക എന്നത് മാത്രം പോരാ. അത് കാര്യക്ഷമവും സാങ്കേതികമായി ആധുനികവുമായും സാമ്പത്തികമായി നിലനിൽക്കുന്നതുമായും ആക്കണം. നഷ്ടത്തിലായ സ്ഥാപനങ്ങളെ അനന്തമായി സംരക്ഷിക്കുന്നത് മാത്രം ഇടതുപക്ഷ സാമ്പത്തിക നയമല്ല. പൊതുസ്വത്തും പൊതുതാൽപര്യവും സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് management, technology, productivity, innovation എന്നിവ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്ന മാതൃക വേണം.

അതുപോലെ സഹകരണ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും transparency, professional management, audit, technological modernization എന്നിവ ആവശ്യമാണ്. സഹകരണ മേഖലയുടെ സാമൂഹിക ലക്ഷ്യം സംരക്ഷിക്കുമ്പോൾ തന്നെ സാമ്പത്തിക കാര്യക്ഷമത ഉറപ്പാക്കണം. സാമൂഹിക ഉടമസ്ഥതയും കാര്യക്ഷമതയും തമ്മിൽ വൈരുദ്ധ്യമില്ല എന്നത് പ്രായോഗികമായി തെളിയിക്കുകയാണ് പ്രധാനപ്പെട്ടത്.

ഇതെല്ലാം ഒടുവിൽ ഒരു പുതിയ social contract എന്ന ആശയത്തിലേക്ക് എത്തുന്നു. സംസ്ഥാനവും പൗരനും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം എന്തായിരിക്കണം? സർക്കാർ ക്ഷേമം നൽകുന്ന സ്ഥാപനം മാത്രമാണോ? അതോ ജനങ്ങൾക്ക് ഗുണമേന്മയുള്ള വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യപരിചരണം, സാമൂഹിക സുരക്ഷ, അടിസ്ഥാനസൗകര്യം, നിയമസംരക്ഷണം, തൊഴിൽസൗകര്യം, പരിസ്ഥിതി സുരക്ഷ എന്നിവ ഉറപ്പാക്കുന്നതിനൊപ്പം പൗരന്മാരെയും ഉൽപ്പാദനപരമായും സാമൂഹികമായും പങ്കാളികളാക്കുന്ന സംവിധാനമാണോ?

ഇടതുപക്ഷത്തിന് മുന്നോട്ടുവയ്ക്കാൻ കഴിയുന്ന പുതിയ സാമൂഹിക കരാർ “സുരക്ഷ + അവസരം + പങ്കാളിത്തം + സമത്വം” എന്ന നാല് തൂണുകളിൽ നിർമ്മിക്കാം. ദരിദ്രന് സുരക്ഷ വേണം; യുവാവിന് അവസരം വേണം; സ്ത്രീയ്ക്ക് സമത്വവും സ്വാതന്ത്ര്യവും വേണം; വയോജനത്തിന് പരിചരണവും മാന്യതയും വേണം; തൊഴിലാളിക്ക് അവകാശം വേണം; സംരംഭകന് നീതിയുള്ള അവസരം വേണം; സമൂഹത്തിന് പരിസ്ഥിതി സുരക്ഷ വേണം. ഇവയെ പരസ്പരം വിരുദ്ധങ്ങളായി കാണാതെ ഏകീകൃത നയരൂപത്തിൽ അവതരിപ്പിക്കുകയാണ് പുതിയ ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ വെല്ലുവിളി.

അവസാനം, 2031-ലെ ലക്ഷ്യം നേടുന്നതിനുള്ള അടിസ്ഥാനപരമായ മാറ്റം പാർട്ടിയുടെ സ്വയംധാരണയിലാണ്. “ഞങ്ങൾ ജനങ്ങളെ നയിക്കുന്ന പാർട്ടിയാണ്” എന്ന ബോധത്തോടൊപ്പം “ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് പഠിക്കുന്ന പാർട്ടിയാണ്” എന്ന ബോധവും വേണം. ജനങ്ങൾക്ക് രാഷ്ട്രീയ വിദ്യാഭ്യാസം നൽകുന്ന പാർട്ടി മാത്രമല്ല, ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് രാഷ്ട്രീയ പാഠങ്ങൾ പഠിക്കുന്ന പാർട്ടി കൂടിയാകണം.

മാർക്സിസ്റ്റ് രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ശക്തി യാഥാർഥ്യത്തെ മാറ്റാനുള്ള കഴിവിലാണ്. എന്നാൽ യാഥാർഥ്യത്തെ മാറ്റുന്നതിന് മുമ്പ് അതിനെ കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കണം. കേരളം 1950-കളിലെ കേരളമല്ല; 1980-കളിലെ കേരളമല്ല; 2000-ലെ കേരളവുമല്ല. സാമ്പത്തിക ഘടന മാറി, കുടുംബഘടന മാറി, തൊഴിൽ മാറി, സാങ്കേതികവിദ്യ മാറി, ജനസംഖ്യ മാറി, മാധ്യമങ്ങൾ മാറി, യുവാക്കളുടെ ആഗ്രഹങ്ങൾ മാറി, ലോകവുമായി കേരളത്തിന്റെ ബന്ധം മാറി. അതിനാൽ കേരളത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ വിശകലന ഉപകരണങ്ങളും പ്രവർത്തനരീതികളും ആശയവിനിമയ രീതികളും മാറണം.

പക്ഷേ മാറേണ്ടത് മൂല്യങ്ങൾ അല്ല; ആ മൂല്യങ്ങളെ പ്രയോഗിക്കുന്ന രീതികളാണ്. സമത്വം, സാമൂഹ്യനീതി, മതനിരപേക്ഷത, തൊഴിലാളി അവകാശം, പൊതുസേവനം, മനുഷ്യ വിമോചനം, ശാസ്ത്രീയ ചിന്ത—ഇവ ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടതില്ല. മറിച്ച് പുതിയ കാലത്തിന്റെ സാഹചര്യങ്ങളിൽ അവയ്ക്ക് പുതിയ അർത്ഥവും പ്രയോഗവും നൽകണം.

അതിനാൽ 2031-ലേക്കുള്ള ഏറ്റവും ഗൗരവമുള്ള രാഷ്ട്രീയ മുദ്രാവാക്യം “അധികാരത്തിലേക്ക് തിരിച്ചുവരുക” എന്നതിനു മുമ്പായി “ജനങ്ങളിലേക്ക് തിരിച്ചുവരുക” എന്നതായിരിക്കണം. ജനങ്ങളിലേക്ക് തിരിച്ചെത്തുന്ന പാർട്ടി മാത്രമേ ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസത്തിലേക്ക് തിരിച്ചെത്തുകയുള്ളൂ. വിശ്വാസത്തിലേക്ക് തിരിച്ചെത്തിയാൽ മാത്രമേ സംഘടനയുടെ ശക്തി പുനഃസ്ഥാപിക്കൂ. സംഘടന ശക്തമായാൽ മാത്രമേ ഒരു വിശാലമായ ജനകീയ രാഷ്ട്രീയ മുന്നേറ്റം സൃഷ്ടിക്കാനാകൂ.

തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വിജയത്തെ ലക്ഷ്യമാക്കി പാർട്ടിയെ മാറ്റുന്നതിനു പകരം, ജനങ്ങളുടെ ജീവിതത്തെ മാറ്റാൻ കഴിയുന്ന പാർട്ടിയായി സ്വയം മാറുക—അതാണ് 2031-ലേക്കുള്ള ഏറ്റവും അടിസ്ഥാനപരമായ രാഷ്ട്രീയ ദൗത്യം.

2031-ലെ രാഷ്ട്രീയ പുനർനിർമാണത്തെ കുറിച്ച് കൂടുതൽ ആഴത്തിൽ ചിന്തിക്കുമ്പോൾ, പ്രശ്നം കേവലം സംഘടനാ പ്രവർത്തനരീതിയുടെ മാറ്റത്തിൽ അവസാനിക്കുന്നില്ലെന്ന് മനസ്സിലാക്കാം. കേരളത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഇടതുപക്ഷത്തിന്റെ കാഴ്ചപ്പാടിൽ തന്നെ ഒരു നവീകരണം ആവശ്യമാണ്. കേരളത്തിന്റെ പഴയ സാമൂഹിക ഘടനയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി രൂപപ്പെട്ട രാഷ്ട്രീയ സമീപനങ്ങൾ അതേപടി പുതിയ കേരളത്തിൽ പ്രയോഗിക്കാൻ കഴിയില്ല. ഇന്ന് കേരളം ഉയർന്ന സാക്ഷരതയും ആരോഗ്യസൂചികകളും സാമൂഹിക വികസനവും ഉള്ള ഒരു സംസ്ഥാനമാണെങ്കിലും അതോടൊപ്പം വയോജന ജനസംഖ്യ, തൊഴിലില്ലായ്മ, പ്രവാസ ആശ്രിതത്വം, ഉയർന്ന ജീവിതച്ചെലവ്, ആരോഗ്യച്ചെലവ്, ഭവനപ്രശ്നം, പരിസ്ഥിതി പ്രതിസന്ധി, നഗരവൽക്കരണം, പുതിയ തൊഴിൽരൂപങ്ങൾ, ഡിജിറ്റൽ അസമത്വം തുടങ്ങിയ പുതിയ വെല്ലുവിളികളെയും നേരിടുന്നു. അതിനാൽ “കേരളം എന്തായിരുന്നു?” എന്ന ചോദ്യത്തേക്കാൾ “കേരളം എങ്ങോട്ടാണ് പോകുന്നത്?” എന്ന ചോദ്യമാണ് 2031-ലെ ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിൽ വരേണ്ടത്.

ഒരു രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിക്ക് അഞ്ച് വർഷത്തേക്കുള്ള തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രകടനപത്രിക മാത്രം മതിയാകില്ല. 2035, 2040, 2050 കാലത്തെ കേരളം എങ്ങനെയായിരിക്കണം എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു ദീർഘകാല സാമൂഹിക ദർശനം പാർട്ടി ജനങ്ങൾക്ക് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിക്കണം. കേരളത്തിലെ ഓരോ കുട്ടിക്കും ഗുണമേന്മയുള്ള വിദ്യാഭ്യാസം, ഓരോ കുടുംബത്തിനും അടിസ്ഥാന ആരോഗ്യസുരക്ഷ, ഓരോ യുവാവിനും മാന്യമായ തൊഴിൽ അവസരം, ഓരോ വയോജനത്തിനും പരിചരണവും മാന്യതയും, ഓരോ സ്ത്രീക്കും സാമ്പത്തികവും സാമൂഹികവുമായ സ്വാതന്ത്ര്യം, ഓരോ തൊഴിലാളിക്കും തൊഴിൽ അവകാശം, ഓരോ പൗരനും സുരക്ഷിതമായ പരിസ്ഥിതി—ഇവയെല്ലാം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു പുതിയ സാമൂഹിക വികസന മാതൃക രൂപപ്പെടുത്തണം.

ഇത് സർക്കാർ പദ്ധതികളുടെ ഒരു പട്ടിക മാത്രമാകരുത്. സമൂഹത്തിന്റെ ഉൽപ്പാദനരീതി, ഉടമസ്ഥതാരീതി, തൊഴിൽരീതി, വിദ്യാഭ്യാസരീതി, ആരോഗ്യസംവിധാനം, സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ ഉപയോഗം, പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണം, സാമൂഹിക സുരക്ഷ എന്നിവയെ പരസ്പരം ബന്ധിപ്പിച്ചുള്ള സമഗ്ര ദർശനമായിരിക്കണം. അത്തരമൊരു ദർശനം ഇല്ലെങ്കിൽ ഓരോ പ്രശ്നത്തിനും വേർതിരിച്ച് താൽക്കാലിക പരിഹാരം തേടുന്ന ഭരണരീതി മാത്രമേ ഉണ്ടാകൂ.

ഇടതുപക്ഷത്തിന്റെ ശക്തമായ മേഖലകളിലൊന്നാണ് സാമൂഹിക ക്ഷേമം. എന്നാൽ ദീർഘകാലാടിസ്ഥാനത്തിൽ ക്ഷേമവും ഉൽപ്പാദനവും പരസ്പരം വിരുദ്ധങ്ങളായി കാണരുത്. പെൻഷൻ നൽകുന്നതും തൊഴിൽ സൃഷ്ടിക്കുന്നതും തമ്മിൽ തിരഞ്ഞെടുക്കേണ്ട സാഹചര്യം സൃഷ്ടിക്കാതെ രണ്ടിനും സാമ്പത്തിക അടിത്തറ സൃഷ്ടിക്കണം. സൗജന്യമായോ കുറഞ്ഞ ചെലവിലുള്ളതോ ആയ ആരോഗ്യ-വിദ്യാഭ്യാസ സേവനങ്ങൾ നിലനിർത്തുന്നതിനൊപ്പം സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഉൽപ്പാദന ശേഷിയും വരുമാന ശേഷിയും വർധിപ്പിക്കണം.

കേരളത്തിന്റെ ഭാവി സാമ്പത്തിക മാതൃകയിൽ knowledge economy + care economy + green economy + cooperative economy + modern manufacturing + high-value services എന്നിവയ്ക്ക് ഒരുമിച്ചുള്ള സ്ഥാനം നൽകാം. പ്രത്യേകിച്ച് care economy കേരളത്തിന് വലിയ സാധ്യതയുള്ള മേഖലയാണ്. വയോജനസംഖ്യ ഉയരുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ geriatric care, home care, rehabilitation, palliative care, childcare, disability services തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ പരിശീലനം നേടിയ വലിയ തൊഴിൽശക്തി ആവശ്യമാകും. ഇത് സാമൂഹിക സേവനവും തൊഴിൽസൃഷ്ടിയും ഒരുമിച്ച് നൽകുന്ന മേഖലയാക്കാം.

ആരോഗ്യരംഗത്ത് കേരളം നേടിയ നേട്ടങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനൊപ്പം അടുത്ത തലത്തിലേക്ക് ഉയരേണ്ടതുണ്ട്. ഭാവിയിലെ ആരോഗ്യഭാരം പ്രധാനമായും non-communicable diseases, ageing-related conditions, cancer, cardiovascular diseases, neurological disorders, mental-health problems തുടങ്ങിയ മേഖലകളിലായിരിക്കും. അതിനാൽ ആശുപത്രി കേന്ദ്രീകൃത ആരോഗ്യസംവിധാനത്തോടൊപ്പം preventive health, early detection, rehabilitation, community care, home care എന്നിവയ്ക്ക് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നൽകണം.

പ്രാഥമിക ആരോഗ്യകേന്ദ്രം രോഗി ചികിത്സിക്കാൻ മാത്രം ഉള്ള ഇടമാകാതെ ഒരു പ്രദേശത്തിന്റെ ആരോഗ്യ നിരീക്ഷണകേന്ദ്രമായി പ്രവർത്തിക്കാം. ജനസംഖ്യയുടെ ആരോഗ്യപ്രവണതകൾ, വയോജനങ്ങളുടെ ആവശ്യങ്ങൾ, chronic disease burden, nutrition, lifestyle risk factors എന്നിവയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി community-level interventions നടത്താം. ഇതിലൂടെ ആരോഗ്യനയം ചികിത്സയിൽ നിന്ന് പ്രതിരോധത്തിലേക്കും ആരോഗ്യസംരക്ഷണത്തിലേക്കും മാറും.

2031-ലെ കേരളത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ സമ്പത്ത് മനുഷ്യവിഭവശേഷിയായിരിക്കും. അതിനാൽ വിദ്യാഭ്യാസത്തെ പരീക്ഷാഫലവും തൊഴിൽയോഗ്യതയും മാത്രം കേന്ദ്രീകരിച്ച് കാണുന്നത് പോരാ. Critical thinking, scientific temper, creativity, communication, digital literacy, research skills, ethical reasoning എന്നിവയും വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിലേക്ക് വരണം.

പ്രത്യേകിച്ച് AIയുടെ വ്യാപനത്തോടെ rote learning-ന്റെ പ്രാധാന്യം കുറയുകയും പ്രശ്നപരിഹാരശേഷി, സൃഷ്ടിപരത, മനുഷ്യബന്ധങ്ങൾ, സങ്കീർണ്ണമായ തീരുമാനമെടുക്കൽ എന്നിവയുടെ പ്രാധാന്യം വർധിക്കുകയും ചെയ്യും. അതിനാൽ വിദ്യാർത്ഥിയെ “ജോലി നേടാൻ തയ്യാറാക്കുന്ന” വിദ്യാഭ്യാസത്തിൽ നിന്ന് മാറുന്ന ലോകത്ത് സ്വയം പഠിക്കാനും ചിന്തിക്കാനും സൃഷ്ടിക്കാനും കഴിയുന്ന മനുഷ്യനെ രൂപപ്പെടുത്തുന്ന വിദ്യാഭ്യാസത്തിലേക്ക് മാറണം.

Artificial Intelligence കേരളത്തിന്റെ ഭാവിയെ നിർണയിക്കുന്ന സാങ്കേതിക ഘടകങ്ങളിലൊന്നായിരിക്കും. AI ചില തൊഴിൽ മേഖലകളിൽ മനുഷ്യശ്രമത്തിന്റെ ആവശ്യം കുറയ്ക്കും; അതേസമയം പുതിയ തൊഴിലുകളും സൃഷ്ടിക്കും. ഈ മാറ്റത്തെ വെറും സാങ്കേതികവിദ്യാ വിഷയമായി കാണാതെ തൊഴിൽ, വിദ്യാഭ്യാസം, ഉൽപ്പാദനം, ഭരണകൂടം, ആരോഗ്യരംഗം, സ്വകാര്യത, മനുഷ്യാവകാശം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രാഷ്ട്രീയ വിഷയമായി കാണണം.

AIയുടെ പ്രയോജനം പൊതുജനങ്ങൾക്ക് ലഭ്യമാക്കുന്നതിനൊപ്പം algorithmic discrimination, privacy, surveillance, misinformation, employment displacement തുടങ്ങിയ അപകടങ്ങൾക്കും നയപരമായ നിയന്ത്രണം വേണം. പൊതുസേവനങ്ങളിൽ AI ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ transparencyയും accountabilityയും ഉറപ്പാക്കണം. “AI ആരുടെ നിയന്ത്രണത്തിലാണ്, അതിന്റെ നേട്ടം ആർക്കാണ് ലഭിക്കുന്നത്?” എന്ന ചോദ്യവും ഇടതുപക്ഷം ഉയർത്തണം.

Gig economy വളരുമ്പോൾ തൊഴിലാളിയുടെ പഴയ നിർവചനം മതിയാകില്ല. ഒരു delivery worker ഒരു ഫാക്ടറിയിലെ തൊഴിലാളിയെപ്പോലെ സ്ഥിരം ജോലി ചെയ്യുന്നില്ലെങ്കിലും അവന്റെ തൊഴിൽശക്തി വിപണിയിൽ വിൽക്കപ്പെടുന്നു. Platform algorithm അവന്റെ ജോലി നിയന്ത്രിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ, algorithmic management ഒരു പുതിയ തൊഴിൽനിയന്ത്രണരൂപമായി മാറുന്നു. ഇതിനെക്കുറിച്ച് പുതിയ തൊഴിലാളി അവകാശചട്ടക്കൂട് വികസിപ്പിക്കണം.

Minimum earnings, accident insurance, social security, health protection, maternity benefits, pension-like arrangements, grievance redressal, algorithmic transparency തുടങ്ങിയവ gig workers-ന്റെ അവകാശങ്ങളുടെ ഭാഗമായി പരിഗണിക്കേണ്ടിവരും. ഇത് ഭാവിയിലെ തൊഴിലാളി രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ പ്രധാന മേഖലകളിലൊന്നായിരിക്കും.

സ്ത്രീകളുടെ രാഷ്ട്രീയ പങ്കാളിത്തം വർധിപ്പിക്കുന്നതിനു പുറമെ അവരുടെ സാമ്പത്തിക സ്വാതന്ത്ര്യത്തെ കേന്ദ്ര രാഷ്ട്രീയ ലക്ഷ്യമാക്കണം. സ്ത്രീകളുടെ unpaid care work സാമ്പത്തികമായി അദൃശ്യമായിരിക്കുകയാണ്. കുട്ടികളെ വളർത്തൽ, വയോജനങ്ങളെ പരിചരിക്കൽ, രോഗികളെ നോക്കുക, വീട്ടുപണി എന്നിവ കുടുംബത്തിന്റെ നിലനിൽപ്പിന് അനിവാര്യമായ തൊഴിലാണ്. അതിനെ സാമ്പത്തിക കണക്കുകളിൽ മാത്രം ഉൾപ്പെടുത്തുക എന്നതല്ല ഉദ്ദേശ്യം; അതിന്റെ സാമൂഹിക മൂല്യം അംഗീകരിക്കുകയും care burden കുറയ്ക്കുന്ന പൊതുസംവിധാനങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുകയാണ് പ്രധാനപ്പെട്ടത്.

Affordable childcare, elderly-care services, community kitchens, flexible employment, safe public transport, workplace protection എന്നിവ സ്ത്രീകളുടെ തൊഴിൽപങ്കാളിത്തം വർധിപ്പിക്കാൻ സഹായിക്കും. സ്ത്രീയെ ക്ഷേമത്തിന്റെ ഗുണഭോക്താവായി കാണുന്നതിൽ നിന്ന് സാമ്പത്തിക ഉൽപ്പാദനത്തിന്റെ സ്വതന്ത്ര പങ്കാളിയായി കാണുന്ന സമീപനത്തിലേക്ക് മാറ്റം വേണം.

ഇടതുപക്ഷത്തിന്റെ ഭാവി രാഷ്ട്രീയത്തിൽ മധ്യവർഗവുമായി ബന്ധം നിർണായകമാണ്. മധ്യവർഗത്തിന്റെ പല വിഭാഗങ്ങളും സ്വകാര്യവിദ്യാഭ്യാസം, സ്വകാര്യആരോഗ്യം, housing loans, വാഹനച്ചെലവ്, കുട്ടികളുടെ ഭാവി, വിദേശവിദ്യാഭ്യാസം, retirement security തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇവരുടെ ജീവിതത്തെ “വർഗപരമായി സംശയിക്കേണ്ട വിഭാഗം” എന്ന നിലയിൽ മാത്രം സമീപിച്ചാൽ ഇടതുപക്ഷത്തിന് വലിയൊരു സാമൂഹിക മേഖലയുമായുള്ള സംഭാഷണം നഷ്ടപ്പെടും.

അതേസമയം മധ്യവർഗത്തിന്റെ എല്ലാ താൽപര്യങ്ങളും തൊഴിലാളിവർഗത്തിന്റെ താൽപര്യങ്ങളുമായി സ്വാഭാവികമായി ഒത്തുപോകുന്നു എന്നും കരുതാനാവില്ല. അതിനാൽ വർഗവൈരുദ്ധ്യങ്ങളെ മറച്ചുവയ്ക്കാതെ, പൊതു താൽപര്യങ്ങളുടെ മേഖലകളിൽ വിശാലമായ സാമൂഹിക സഖ്യം നിർമ്മിക്കുക എന്നതാണ് കൂടുതൽ ശാസ്ത്രീയമായ സമീപനം. പൊതുവിദ്യാഭ്യാസം, പൊതുആരോഗ്യം, affordable housing, public transport, clean environment, social security എന്നിവ മധ്യവർഗത്തിനും തൊഴിലാളിവർഗത്തിനും ഒരുപോലെ പ്രയോജനപ്പെടുന്ന മേഖലകളാണ്.

ഇവിടെ നിന്ന് 2031-ലേക്കുള്ള ഒരു പ്രധാന രാഷ്ട്രീയ ആശയം ഉയർന്നുവരുന്നു: തൊഴിലാളിവർഗത്തെ കേന്ദ്രമാക്കി തൊഴിലാളികൾ, കർഷകർ, മത്സ്യത്തൊഴിലാളികൾ, മധ്യവർഗം, professionals, ചെറുകിട സംരംഭകർ, യുവാക്കൾ, സ്ത്രീകൾ, വയോജനങ്ങൾ എന്നിവരുടെ വിശാലമായ ജനകീയ സഖ്യം.

ഇത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സഖ്യം മാത്രമാകരുത്. പൊതുവായ സാമൂഹിക ആവശ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള സഖ്യമായിരിക്കണം. ഉദാഹരണത്തിന് പൊതുആരോഗ്യം സംരക്ഷിക്കുക എന്ന ആവശ്യം തൊഴിലാളിക്കും മധ്യവർഗത്തിനും വയോജനത്തിനും ഒരുപോലെ ബാധകമാണ്. മികച്ച പൊതുഗതാഗതം തൊഴിലാളിക്കും വിദ്യാർത്ഥിക്കും professional-നും ഒരുപോലെ പ്രയോജനപ്പെടുന്നു. പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണം കർഷകനും മത്സ്യത്തൊഴിലാളിക്കും നഗരവാസിക്കും ഒരുപോലെ ആവശ്യമാണ്. ഇത്തരം പൊതുതാൽപര്യങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഒരു പുതിയ ജനകീയ സഖ്യരാഷ്ട്രീയം നിർമ്മിക്കുകയാണ് ഇടതുപക്ഷത്തിന്റെ പ്രധാന ദൗത്യം.

2031-ലേക്കുള്ള ഈ മാറ്റത്തിന്റെ ഏറ്റവും ചെറിയ ഘടകം ഒരു പാർട്ടി പ്രവർത്തകനാണ്. പാർട്ടി പ്രവർത്തകൻ എന്നത് യോഗത്തിൽ പങ്കെടുക്കുകയും പോസ്റ്റർ ഒട്ടിക്കുകയും തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന വ്യക്തി മാത്രമല്ല. അവൻ ഒരു വായനക്കാരനും സാമൂഹിക നിരീക്ഷകനും ജനങ്ങളുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ കേൾക്കുന്ന വ്യക്തിയും ശാസ്ത്രീയ ചിന്ത പ്രചരിപ്പിക്കുന്ന വ്യക്തിയും ഭരണഘടനാ മൂല്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്ന പൗരനും തന്റെ ജീവിതത്തിൽ ലാളിത്യം പാലിക്കുന്ന സാമൂഹിക മാതൃകയും ആയിരിക്കണം.

ഒരു പ്രവർത്തകൻ തന്റെ പ്രദേശത്തെ അഞ്ച് പ്രധാന സാമൂഹിക പ്രശ്നങ്ങൾ അറിയണം. അവയുടെ കാരണം മനസ്സിലാക്കണം. ബന്ധപ്പെട്ട സർക്കാർ വകുപ്പുകളെ അറിയണം. ജനങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കാവുന്ന നിയമപരമായ അവകാശങ്ങളെക്കുറിച്ച് അറിയണം. തെറ്റായ വിവരം തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയണം. ഒരു യുവാവുമായി അവന്റെ ഭാഷയിൽ സംസാരിക്കാനും ഒരു വയോജനത്തിന്റെ പ്രശ്നം ക്ഷമയോടെ കേൾക്കാനും കഴിയണം. ഇതാണ് ഭാവിയിലെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രവർത്തകന്റെ പുതിയ രൂപം.

ഒരു പാർട്ടി സ്വയം “ജനങ്ങളുടെ പാർട്ടി” എന്ന് വിളിക്കുന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം അത് ജനങ്ങളുടെ പാർട്ടിയാകുന്നില്ല. ജനങ്ങൾ അവരുടെ അനുഭവത്തിലൂടെ അങ്ങനെ തിരിച്ചറിയുമ്പോഴാണ് ആ വിശേഷണം അർത്ഥവത്താകുന്നത്. അതിനാൽ 2031 വരെ ഓരോ വർഷവും പാർട്ടി സ്വയം ചോദിക്കണം: കഴിഞ്ഞ ഒരു വർഷം ജനങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിൽ ഞങ്ങൾ എന്ത് മാറ്റം സൃഷ്ടിച്ചു? എത്ര യഥാർത്ഥ പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കാൻ സഹായിച്ചു? എത്ര പുതിയ യുവാക്കൾ രാഷ്ട്രീയത്തിലേക്ക് വന്നു? എത്ര സ്ത്രീകൾക്ക് നേതൃത്വത്തിലേക്ക് ഉയരാൻ അവസരം ലഭിച്ചു? എത്ര പ്രവർത്തകർ പുതിയ വിഷയങ്ങളിൽ പരിശീലനം നേടി? എത്ര വിമർശനങ്ങൾ സ്വീകരിച്ച് തിരുത്തൽ നടത്തി?

ഇത്തരത്തിലുള്ള ചോദ്യങ്ങൾക്ക് കണക്കുകളോടും ഉദാഹരണങ്ങളോടും മറുപടി പറയാൻ കഴിയുന്ന സംഘടനയാകുമ്പോൾ മാത്രമേ ആത്മപരിശോധന ഒരു പ്രസംഗമല്ലാതെ ഒരു പ്രവർത്തനരീതിയായി മാറുകയുള്ളൂ.

2031-ലെ തിരിച്ചുവരവിനെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുമ്പോൾ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു കാര്യം മനസ്സിലാക്കണം: തിരിച്ചുവരവ് എന്നത് 2021-ലെ അവസ്ഥയിലേക്ക് മടങ്ങുക എന്നതല്ല. 2021-ലെ രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യവും 2031-ലെ കേരളവും ഒരുപോലെയായിരിക്കില്ല. അതിനാൽ പഴയ രാഷ്ട്രീയ മാതൃക പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നത് ലക്ഷ്യമാകരുത്. പകരം പുതിയ സാമൂഹിക യാഥാർഥ്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായ പുതിയ ജനകീയ ഇടതുപക്ഷത്തെ നിർമ്മിക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം.

അത് പഴയ മൂല്യങ്ങളെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നതല്ല; അവയ്ക്ക് പുതിയ കാലത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കം നൽകുന്നതാണ്. തൊഴിലാളിവർഗ രാഷ്ട്രീയത്തെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നതല്ല; തൊഴിലാളിവർഗത്തിന്റെ മാറുന്ന രൂപങ്ങളെ തിരിച്ചറിയുന്നതാണ്. വർഗസമരത്തെ മറക്കുന്നതല്ല; പുതിയ സാമ്പത്തിക ഘടനകളിൽ വർഗബന്ധങ്ങളെ കണ്ടെത്തുന്നതാണ്. ക്ഷേമരാഷ്ട്രീയം ഉപേക്ഷിക്കുന്നതല്ല; ക്ഷേമത്തിന് സാമ്പത്തിക ഉൽപ്പാദനത്തിന്റെ ശക്തമായ അടിത്തറ സൃഷ്ടിക്കുന്നതാണ്. പൊതുമേഖലയെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നതല്ല; പൊതുമേഖലയെ കൂടുതൽ കാര്യക്ഷമവും ആധുനികവുമാക്കുന്നതാണ്. ജനങ്ങളോട് പ്രസംഗിക്കുന്നത് നിർത്തുന്നതല്ല; ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് പഠിക്കാനും തുടങ്ങുന്നതാണ്.

അതിനാൽ 2031-ലേക്കുള്ള സി.പി.എമ്മിന്റെ യഥാർത്ഥ യാത്ര തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വിജയത്തിലേക്കുള്ള യാത്രയായി മാത്രം കാണരുത്. അത് ഒരു ആത്മപരിവർത്തനത്തിലേക്കുള്ള യാത്രയായിരിക്കണം. പാർട്ടി സ്വന്തം ജീവിതരീതിയെ പരിശോധിക്കണം; സംഘടനാ രീതിയെ പരിശോധിക്കണം; ഭരണശൈലിയെ പരിശോധിക്കണം; രാഷ്ട്രീയ ഭാഷയെ പരിശോധിക്കണം; യുവാക്കളോടുള്ള ബന്ധത്തെ പരിശോധിക്കണം; സ്ത്രീകളോടുള്ള സമീപനം പരിശോധിക്കണം; മധ്യവർഗത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ധാരണ പരിശോധിക്കണം; ശാസ്ത്രത്തോടും സാങ്കേതികവിദ്യയോടും ഉള്ള സമീപനം പരിശോധിക്കണം; ഏറ്റവും പ്രധാനമായി ജനങ്ങളുമായി തങ്ങൾക്കുള്ള ബന്ധം വീണ്ടും പരിശോധിക്കണം.

അങ്ങനെ നോക്കുമ്പോൾ 2031-ലെ ലക്ഷ്യം ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വർഷത്തിന്റെ ലക്ഷ്യമല്ല. 2026 മുതൽ ആരംഭിക്കുന്ന അഞ്ചുവർഷത്തെ രാഷ്ട്രീയ പുനർനിർമാണത്തിന്റെ പരീക്ഷാഫലമാണ് 2031. ആ പരീക്ഷയിൽ വിജയിക്കാൻ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് തന്ത്രം മാത്രം പോരാ; ഒരു പുതിയ രാഷ്ട്രീയ സംസ്കാരം, പുതിയ സംഘടനാ പ്രവർത്തനരീതി, പുതിയ സാമ്പത്തിക ദർശനം, പുതിയ ജനകീയ ബന്ധം, പുതിയ തലമുറ നേതൃത്വം, പുതിയ ആശയവിനിമയശേഷി, അതിനുമുകളിൽ പഴയ തെറ്റുകൾ സമ്മതിച്ച് പുതിയ വഴികൾ സ്വീകരിക്കാനുള്ള ആത്മധൈര്യം ആവശ്യമാണ്.

ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് അകന്നുപോയ ഒരു പാർട്ടിക്ക് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിലൂടെ മാത്രം ജനങ്ങളിലേക്ക് തിരിച്ചെത്താനാവില്ല. എന്നാൽ ജനങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിലേക്ക് അഞ്ചുവർഷം ആത്മാർത്ഥമായി തിരിച്ചെത്തുന്ന ഒരു പാർട്ടിക്ക് 2031-ൽ ജനങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ വിശ്വാസം വീണ്ടും നേടാനുള്ള സാമൂഹിക അടിത്തറ പണിയാൻ കഴിയും. അതാണ് 2031-ലെ യഥാർത്ഥ ദൗത്യം.

ഇതുവരെ പറഞ്ഞ കാര്യങ്ങളെല്ലാം പ്രായോഗികമായി നടപ്പാക്കാൻ കഴിയണമെങ്കിൽ അവ വ്യക്തികളുടെ ആവേശത്തിലും നേതാക്കളുടെ നിർദ്ദേശങ്ങളിലും മാത്രം ആശ്രയിച്ചിരിക്കരുത്. മാറ്റം ഒരു സംഘടനാ സംസ്കാരമായി സ്ഥാപനവൽക്കരിക്കണം. ചില നേതാക്കൾ നല്ല രീതിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം ഒരു പാർട്ടി മാറുകയില്ല. ഓരോ ബ്രാഞ്ചിലും, ലോക്കൽ കമ്മിറ്റിയിലും, ഏരിയാ കമ്മിറ്റിയിലും, ജില്ലാ കമ്മിറ്റിയിലും ഒരേ അടിസ്ഥാന പ്രവർത്തനരീതി വളരുമ്പോഴാണ് മാറ്റം സ്ഥിരത നേടുന്നത്. അതിനാൽ 2031-ലേക്കുള്ള പുനർനിർമാണത്തിന് വ്യക്തമായ സമയക്രമവും ഉത്തരവാദിത്വവും വിലയിരുത്തൽ സംവിധാനവും വേണം.

ഓരോ ഘടകത്തിനും അഞ്ചുവർഷത്തെ പ്രവർത്തനപദ്ധതി ഉണ്ടായിരിക്കണം. അതിൽ പ്രാദേശിക പ്രശ്നങ്ങൾ, സംഘടനാ ദൗർബല്യങ്ങൾ, പുതിയ അംഗങ്ങളെ ഉൾപ്പെടുത്താനുള്ള പദ്ധതി, യുവജന-സ്ത്രീ പങ്കാളിത്തം, രാഷ്ട്രീയ വിദ്യാഭ്യാസം, ജനകീയ ഇടപെടലുകൾ, സാമൂഹിക സേവനം, പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തനം, സാംസ്കാരിക പ്രവർത്തനം എന്നിവ ഉൾപ്പെടുത്താം. വർഷാവസാനം ആ പദ്ധതി എത്രമാത്രം നടപ്പാക്കി എന്ന് വിലയിരുത്തണം. ഇതിലൂടെ “യോഗം നടത്തി, റിപ്പോർട്ട് നൽകി” എന്ന സംഘടനാ സംസ്കാരത്തിൽ നിന്ന് “ലക്ഷ്യം നിശ്ചയിച്ചു, പ്രവർത്തിച്ചു, ഫലം പരിശോധിച്ചു, തെറ്റ് തിരുത്തി” എന്ന പ്രവർത്തനസംസ്കാരത്തിലേക്ക് മാറാം.

ഓരോ ബ്രാഞ്ചും ഒരു പ്രത്യേക സാമൂഹിക മേഖല ഏറ്റെടുക്കുന്ന രീതിയിലും പ്രവർത്തനം വികസിപ്പിക്കാം. ഒരു ബ്രാഞ്ച് വയോജനക്ഷേമവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഏകോപിപ്പിക്കാം; മറ്റൊന്ന് വിദ്യാർത്ഥികളുടെയും യുവാക്കളുടെയും വിദ്യാഭ്യാസ-തൊഴിൽ പ്രശ്നങ്ങൾ ഏറ്റെടുക്കാം; മറ്റൊന്ന് പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണം; മറ്റൊന്ന് തൊഴിലാളി പ്രശ്നങ്ങൾ; മറ്റൊന്ന് സ്ത്രീകളുടെ സാമ്പത്തിക സ്വയംപര്യാപ്തത. ഇതിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം സംഘടനയെ വിവിധ സാമൂഹിക മേഖലകളിൽ വിദഗ്ധതയുള്ള ജനകീയ ശക്തിയായി വളർത്തുകയാണ്.

ഇത്തരം പ്രവർത്തനങ്ങൾ പാർട്ടിയുടെ പേരിൽ മാത്രം നടത്തേണ്ടതില്ല. ബന്ധപ്പെട്ട മേഖലയിലെ വിദഗ്ധരെയും സാമൂഹിക സംഘടനകളെയും പൊതുജനങ്ങളെയും ഉൾപ്പെടുത്തി കൂട്ടായ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്താം. അപ്പോൾ പാർട്ടി ഒരു അടച്ച രാഷ്ട്രീയ സംഘടനയായി തോന്നാതെ സമൂഹത്തിന്റെ വിവിധ മേഖലകളുമായി സംവദിക്കുന്ന ഒരു തുറന്ന ജനകീയ പ്രസ്ഥാനമായി മാറും.

അംഗസംഖ്യ വർധിപ്പിക്കുന്നത് ആവശ്യമാണ്; എന്നാൽ അതിനേക്കാൾ പ്രധാനമാണ് അംഗത്വത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരം ഉയർത്തുക. ഒരു വ്യക്തി പാർട്ടി അംഗമാകുമ്പോൾ അടിസ്ഥാന രാഷ്ട്രീയ വിദ്യാഭ്യാസം, സംഘടനാ നൈതികത, ഭരണഘടനാ മൂല്യങ്ങൾ, സാമൂഹിക പെരുമാറ്റം, ജനങ്ങളോടുള്ള ഉത്തരവാദിത്വം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു അടിസ്ഥാന പരിശീലനം ലഭിക്കണം.

പാർട്ടി അംഗത്വം ഒരു രാഷ്ട്രീയ തിരിച്ചറിയൽ കാർഡ് പോലെയാകരുത്. അത് ഒരു സാമൂഹിക ഉത്തരവാദിത്വത്തിന്റെ പ്രതിജ്ഞ പോലെയാകണം. അംഗത്വം സ്വീകരിച്ച വ്യക്തിക്ക് സ്വന്തം പ്രദേശത്ത് കുറഞ്ഞത് ചില സാമൂഹിക പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ പങ്കെടുക്കാനുള്ള ബാധ്യത ഉണ്ടായിരിക്കണം. അതിലൂടെ “അംഗം” എന്ന പദത്തിന് തന്നെ പുതിയ അർത്ഥം ലഭിക്കും.

യുവാക്കളെ പാർട്ടിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുമ്പോൾ നേരിട്ട് പരമ്പരാഗത സംഘടനാ ഘടനയിലേക്ക് കൊണ്ടുവരുന്നതിനു പകരം പ്രശ്നകേന്ദ്രിതമായ രാഷ്ട്രീയ ഇടപെടലുകൾ വഴി അവരെ ബന്ധിപ്പിക്കാം. Climate action, science clubs, reading groups, employment forums, technology discussions, entrepreneurship forums, cultural collectives, sports activities തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന യുവാക്കളുമായി സംവദിക്കാം.

ഒരു യുവാവ് ആദ്യം പാർട്ടിയുടെ ആശയങ്ങളോട് പൂർണ്ണമായി യോജിച്ചിരിക്കണമെന്നില്ല. അവൻ ഒരു പ്രത്യേക പ്രശ്നത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കാൻ പാർട്ടിയുമായി സഹകരിച്ചേക്കാം. ആ സഹകരണം രാഷ്ട്രീയ സംവാദത്തിലേക്ക് വളരാൻ അവസരം നൽകണം. ആദ്യം മനുഷ്യനെ കേൾക്കുക; പിന്നീട് രാഷ്ട്രീയത്തെ പരിചയപ്പെടുത്തുക എന്ന സമീപനം പുതിയ തലമുറയുമായി കൂടുതൽ ഫലപ്രദമായ ബന്ധം സൃഷ്ടിക്കും.

പാർട്ടി ക്ലാസുകൾക്ക് ഒരു പുതിയ curriculum തന്നെ തയ്യാറാക്കേണ്ടതാണ്. അതിൽ മാർക്സിസത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന തത്വങ്ങളോടൊപ്പം ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടന, ഇന്ത്യൻ സാമ്പത്തികശാസ്ത്രം, കേരള സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ, പൊതുധനം, ശാസ്ത്രം, AI, പരിസ്ഥിതി, gender studies, സാമൂഹിക മനഃശാസ്ത്രം, മാധ്യമ പഠനം, ഡിജിറ്റൽ രാഷ്ട്രീയം, misinformation, പൊതുഭരണം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളും ഉൾപ്പെടുത്തണം.

ഓരോ പ്രവർത്തകനും കുറഞ്ഞത് അടിസ്ഥാന സാമ്പത്തിക കണക്കുകൾ വായിക്കാൻ കഴിയണം. സർക്കാർ ബജറ്റ് എന്താണ്? Fiscal deficit എന്താണ്? Public debt എന്താണ്? സർക്കാർ ചെലവിന്റെ സാമൂഹിക ഫലം എങ്ങനെ അളക്കാം? തൊഴിൽ കണക്കുകൾ എങ്ങനെ വായിക്കാം? ആരോഗ്യ-വിദ്യാഭ്യാസ സൂചികകൾ എങ്ങനെ വിലയിരുത്താം? ഇത്തരം അറിവുകൾ പാർട്ടി പ്രവർത്തകന്റെ രാഷ്ട്രീയ ശേഷിയെ ഗണ്യമായി ഉയർത്തും.

വസ്തുതകൾ അറിയാത്ത രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകൻ എളുപ്പത്തിൽ പ്രചാരണത്തിന്റെ ഇരയാകും; വസ്തുതകൾ പരിശോധിക്കാൻ കഴിയുന്ന പ്രവർത്തകൻ രാഷ്ട്രീയ സംവാദത്തെ തന്നെ ഉയർത്തും.

സ്ത്രീകളുടെ പങ്കാളിത്തം സമ്മേളനങ്ങളിലെ സാന്നിധ്യത്തിൽ മാത്രം അളക്കരുത്. തീരുമാനമെടുക്കുന്ന സ്ഥാനങ്ങളിൽ അവരുടെ സാന്നിധ്യം എത്രയാണ് എന്നതാണ് പ്രധാനപ്പെട്ടത്. സ്ത്രീകൾക്ക് നേതൃത്വ പരിശീലനം, രാഷ്ട്രീയ വിദ്യാഭ്യാസം, public speaking, digital communication, policy analysis, organizational management തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ പ്രത്യേക പരിശീലനം നൽകാം.

കുടുംബപരമായ ചുമതലകൾ കാരണം പല സ്ത്രീകൾക്കും സംഘടനാ പ്രവർത്തനത്തിൽ തുടർച്ചയായി പങ്കെടുക്കാൻ കഴിയാത്ത സാഹചര്യമുണ്ട്. അതിനാൽ പാർട്ടി പരിപാടികളുടെ സമയക്രമം, childcare സൗകര്യം, യാത്രാ സൗകര്യം തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളിലും പ്രായോഗിക പരിഹാരങ്ങൾ കണ്ടെത്തണം. സ്ത്രീകളെ സംഘടനയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുന്നത് മാത്രം പോരാ; സംഘടന സ്ത്രീകൾക്ക് പ്രവർത്തിക്കാൻ അനുയോജ്യമാകുകയും വേണം.

പുതിയ തലമുറയെ വളർത്തുന്നതിന്റെ പേരിൽ അവരെ പഴയ തലമുറയുടെ പകർപ്പുകളാക്കരുത്. അവർക്ക് ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കാനും പുതിയ ആശയങ്ങൾ പരീക്ഷിക്കാനും തെറ്റുകൾ വരുത്താനും തിരുത്താനും അവസരം നൽകണം. ഒരു യുവാവ് പുതിയ digital campaign പരീക്ഷിച്ചാൽ അത് പഴയ രീതിയുമായി വ്യത്യസ്തമാണെന്ന കാരണത്താൽ മാത്രം നിരസിക്കരുത്. ഒരു യുവ സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധൻ പാർട്ടിയുടെ പഴയ നയത്തെ വിമർശിച്ചാൽ അത് അച്ചടക്കലംഘനമായി മാത്രം കാണരുത്.

ഒരു സംഘടനയുടെ യുവതലമുറക്ക് സ്വതന്ത്രമായി ചിന്തിക്കാൻ കഴിയുന്നില്ലെങ്കിൽ അത് ഭാവിയിൽ സ്വയം പുനർനിർമിക്കാൻ കഴിയാത്ത സംഘടനയായി മാറും. അനുസരണയും ചിന്താശേഷിയും തമ്മിൽ ശരിയായ സന്തുലനം ആവശ്യമാണ്.

2031-ലെ സ്ഥാനാർത്ഥികളെ തിരഞ്ഞെടുക്കാനുള്ള രാഷ്ട്രീയ തയ്യാറെടുപ്പ് തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് ഏതാനും മാസങ്ങൾ മുമ്പ് ആരംഭിക്കരുത്. ഓരോ മണ്ഡലത്തിലും ജനബന്ധമുള്ള ഒരു രണ്ടാംനിര നേതൃത്വത്തെ അഞ്ചുവർഷം കൊണ്ട് വളർത്തണം. അവർ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സ്ഥാനാർത്ഥികളായിരിക്കണമെന്നില്ല; പക്ഷേ ജനജീവിതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിൽ സജീവമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന പൊതുപ്രവർത്തകരായിരിക്കണം.

ഒരു മണ്ഡലത്തിലെ ജനങ്ങൾക്ക് ആ വ്യക്തിയെ വർഷങ്ങളായി അറിയാമെങ്കിൽ, അവന്റെ പ്രവർത്തനം വിലയിരുത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, അവൻ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സമയത്ത് മാത്രം പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന സ്ഥാനാർത്ഥിയാകില്ല. സ്ഥാനാർത്ഥിയുടെ ജനബന്ധം തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിന്റെ ഉൽപ്പന്നമല്ല, വർഷങ്ങളായി രൂപപ്പെട്ട സാമൂഹിക മൂലധനമായിരിക്കണം.

ഓരോ നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിനും ഒരു constituency development and political research cell രൂപപ്പെടുത്തുന്നത് പ്രയോജനകരമായിരിക്കും. അവിടെ മണ്ഡലത്തിലെ ജനസംഖ്യ, തൊഴിൽ, വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യസംവിധാനം, കൃഷി, വ്യവസായം, പ്രവാസം, പരിസ്ഥിതി, അടിസ്ഥാനസൗകര്യം, സാമൂഹിക പ്രശ്നങ്ങൾ തുടങ്ങിയവയെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കാം.

ഇത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വിജയത്തിനായി വോട്ടർമാരെ വ്യക്തിപരമായി ലക്ഷ്യമിടുന്ന സംവിധാനം ആകരുത്. പകരം മണ്ഡലത്തിന്റെ സാമൂഹിക വികസനാവസ്ഥ മനസ്സിലാക്കി പൊതുനയങ്ങൾ രൂപപ്പെടുത്താനുള്ള ഗവേഷണ സംവിധാനമായിരിക്കണം. അതിന്റെ റിപ്പോർട്ടുകൾ പൊതുജനങ്ങൾക്കും ലഭ്യമാക്കാം. ഇതിലൂടെ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ transparencyയും credibilityയും വർധിക്കും.

2031-ലെ രാഷ്ട്രീയ പുനർനിർമാണത്തിൽ ഒരു നിർണായക ആശയം “Left Good Governance” ആയിരിക്കണം. കാര്യക്ഷമത, transparency, accountability, ജനപങ്കാളിത്തം, സാമൂഹിക നീതി, പരിസ്ഥിതി ഉത്തരവാദിത്വം എന്നിവ ഒരുമിച്ച് കൊണ്ടുവരുന്ന ഭരണരീതിയാണ് വേണ്ടത്.

ഒരു പദ്ധതി എത്ര കോടി രൂപ ചെലവഴിച്ചു എന്നതല്ല ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത്. അതിലൂടെ ജനങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിൽ എന്ത് മാറ്റമുണ്ടായി? എന്നതാണ് പ്രധാനപ്പെട്ടത്. ഒരു ആശുപത്രിയിൽ എത്ര കിടക്കകൾ കൂട്ടി എന്നതിനു പുറമെ രോഗിക്ക് എത്ര സമയം കാത്തിരിക്കേണ്ടി വരുന്നു, ചികിത്സയുടെ ഗുണനിലവാരം എങ്ങനെ മാറി, മരുന്നുകളുടെ ലഭ്യത എങ്ങനെയാണ് തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളും അളക്കണം. ഒരു വിദ്യാഭ്യാസ പദ്ധതിയുടെ വിജയം കെട്ടിടങ്ങളുടെ എണ്ണത്തിൽ മാത്രം അല്ല; കുട്ടികളുടെ പഠനഫലത്തിലും critical thinking-ലും ഉയർന്ന വിദ്യാഭ്യാസ പ്രവേശനത്തിലും അളക്കണം.

പൊതുസമ്പത്ത് ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ social audit ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നത് രാഷ്ട്രീയ വിശ്വാസ്യതയ്ക്ക് വലിയ സഹായമാകും. ജനങ്ങൾക്ക് ഒരു പദ്ധതിയുടെ ചെലവ്, ലക്ഷ്യം, പുരോഗതി, ഫലം എന്നിവ അറിയാൻ കഴിയണം. ഇത് സർക്കാരിനെ വിമർശിക്കുന്നവർക്കും പിന്തുണയ്ക്കുന്നവർക്കും ഒരുപോലെ ബാധകമായിരിക്കണം.

പാർട്ടിക്ക് തന്നെ സ്വന്തം ജനപ്രതിനിധികളുടെ പ്രവർത്തനത്തെ വിലയിരുത്തുന്ന ഒരു internal public accountability mechanism രൂപപ്പെടുത്താം. ഒരു എം.എൽ.എ.യുടെ പ്രവർത്തനം പ്രസംഗങ്ങളുടെ എണ്ണത്തിൽ മാത്രം അല്ല, മണ്ഡലത്തിലെ പ്രശ്നപരിഹാരം, നിയമസഭയിലെ ഇടപെടൽ, ജനബന്ധം, പൊതുനിധിയുടെ ഉപയോഗം, വികസനപ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ഫലം എന്നിവയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ വിലയിരുത്താം.

ഒരു ജനപ്രതിനിധി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ശേഷം പാർട്ടി പ്രവർത്തകരുടെ മാത്രം പ്രതിനിധിയാകരുത്. വോട്ട് ചെയ്തവരുടെയും വോട്ട് ചെയ്യാത്തവരുടെയും ഒരുപോലെ പ്രതിനിധിയാണ്. ഈ ബോധം കൂടുതൽ ശക്തമാക്കണം. മണ്ഡലത്തിൽ സ്ഥിരമായ public interaction, grievance hearing, വാർഡ് സന്ദർശനം, തുറന്ന സംവാദം എന്നിവ ജനപ്രതിനിധിയുടെ സാധാരണ പ്രവർത്തനത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കാം.

ഒരു ജനപ്രതിനിധിയെ കാണാൻ പാർട്ടി ശുപാർശയോ പരിചയമോ ആവശ്യമില്ലെന്ന അനുഭവം സാധാരണ പൗരന് ഉണ്ടാകണം. ജനാധിപത്യത്തിൽ അധികാരം ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് ലഭിച്ചതാണെന്ന ബോധം പെരുമാറ്റത്തിൽ പ്രകടമാകണം.

പാർട്ടിക്കെതിരായ എല്ലാ വിമർശനങ്ങൾക്കും മറുപടി പറയേണ്ടതില്ല. ചില വിമർശനങ്ങൾക്ക് രേഖകളോടെ മറുപടി നൽകണം; ചിലത് തെറ്റാണെന്ന് തെളിയിക്കണം; ചിലത് അവഗണിക്കാം. എന്നാൽ യഥാർത്ഥ വിമർശനത്തിന് ഏറ്റവും ശക്തമായ മറുപടി പ്രവർത്തനത്തിലെ മാറ്റമാണ്.

ഒരു സർക്കാർ സേവനം മോശമാണെന്ന് ജനങ്ങൾ പറയുന്നുവെങ്കിൽ വാദിക്കുന്നതിനേക്കാൾ അത് മെച്ചപ്പെടുത്തുക. ഒരു പാർട്ടി നേതാക്കൾ ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് അകന്നു എന്ന് വിമർശനമുണ്ടെങ്കിൽ ജനങ്ങളിലേക്ക് പോകുക. യുവാക്കൾ പാർട്ടിയിൽ നിന്ന് അകന്നു എന്ന് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ യുവാക്കളെ കേൾക്കുക. പ്രവർത്തകർക്ക് അധികാരലോഭം വന്നുവെന്ന വിമർശനമുണ്ടെങ്കിൽ ജീവിതരീതിയിൽ ലാളിത്യം പ്രകടിപ്പിക്കുക. പ്രചാരണത്തിലൂടെ പ്രതിച്ഛായ മാറ്റുന്നതിനേക്കാൾ പെരുമാറ്റത്തിലൂടെ വിശ്വാസം മാറ്റുക എന്നതാണ് ദീർഘകാല പരിഹാരം.

അടുത്ത നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ മുന്നിൽ കണ്ടുകൊണ്ട് നൂറുകണക്കിന് വാഗ്ദാനങ്ങളും പദ്ധതികളും പ്രഖ്യാപിക്കുന്നതിനുപകരം, കേരളത്തിന്റെ ഭാവിയുമായി നേരിട്ട് ബന്ധപ്പെട്ടതും സാധാരണ മനുഷ്യന്റെ ജീവിതത്തിൽ അളക്കാവുന്ന മാറ്റങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതുമായ ചില വലിയ സാമൂഹിക ലക്ഷ്യങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള ഒരു സമഗ്ര പരിപാടിയാണ് സി.പി.എം. മുന്നോട്ടുവയ്ക്കേണ്ടത്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രകടനപത്രികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുന്ന ഓരോ വാഗ്ദാനവും ജനങ്ങൾക്ക് എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാകുന്ന ഭാഷയിൽ അവതരിപ്പിക്കപ്പെടുകയും അതിന്റെ സാമ്പത്തികവും സാമൂഹികവുമായ പ്രായോഗികത വ്യക്തമാക്കപ്പെടുകയും വേണം. “എന്തൊക്കെ ചെയ്യും” എന്ന നീണ്ട പട്ടികയ്ക്കുപകരം “കേരളത്തെ എങ്ങനെയൊരു സമൂഹമാക്കി മാറ്റും” എന്ന വലിയ ദർശനമാണ് ജനങ്ങളുടെ മുന്നിൽ അവതരിപ്പിക്കേണ്ടത്. അതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ എല്ലാവർക്കും മാന്യമായ തൊഴിൽ ലഭിക്കുന്ന ഒരു തൊഴിൽ കേരളം, സാമ്പത്തിക ശേഷി പരിഗണിക്കാതെ ഗുണമേന്മയുള്ള ആരോഗ്യപരിചരണവും വിദ്യാഭ്യാസവും ലഭിക്കുന്ന ഒരു സാമൂഹിക സുരക്ഷാ കേരളം, വയോജനങ്ങൾക്കും സ്ത്രീകൾക്കും കുട്ടികൾക്കും ഭിന്നശേഷിക്കാർക്കും സുരക്ഷയും പരിചരണവും മാന്യതയും ഉറപ്പാക്കുന്ന ഒരു Care കേരളം, കൃത്രിമബുദ്ധി, ബയോടെക്നോളജി, വിജ്ഞാനാധിഷ്ഠിത സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ, ഹരിത സാങ്കേതികവിദ്യ, ആധുനിക ഉൽപ്പാദന മേഖലകൾ എന്നിവയിൽ മുന്നിട്ടുനിൽക്കുന്ന ഒരു Innovation കേരളം, സാമ്പത്തിക വികസനവും പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണവും പരസ്പരം കൂട്ടിയിണക്കുന്ന ഒരു Climate-resilient കേരളം എന്നിവയെ പ്രധാന ദീർഘകാല ലക്ഷ്യങ്ങളാക്കി മാറ്റാൻ കഴിയും.

തൊഴിൽ കേരളം എന്ന ആശയം പ്രത്യേകിച്ച് കേന്ദ്രസ്ഥാനത്ത് വരണം. കേരളത്തിലെ യുവാക്കളുടെ ഏറ്റവും വലിയ ആശങ്കകളിലൊന്ന് മാന്യവും സ്ഥിരതയുള്ളതുമായ തൊഴിൽ അവസരങ്ങളുടെ അഭാവമാണ്. സർക്കാർ ജോലികൾ മാത്രം തൊഴിൽപ്രശ്നത്തിന്റെ പരിഹാരമാകില്ല. പുതിയ വ്യവസായങ്ങൾ, knowledge-based enterprises, biotechnology, healthcare, tourism, logistics, food processing, modern agriculture, marine economy, renewable energy, digital services, creative industries തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ പുതിയ തൊഴിൽസാധ്യതകൾ സൃഷ്ടിക്കേണ്ടതുണ്ട്. വിദേശത്തേക്ക് പോകുന്ന യുവാക്കൾക്ക് കൂടുതൽ അവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതോടൊപ്പം കേരളത്തിൽ തന്നെ ഉയർന്ന മൂല്യമുള്ള തൊഴിൽ ലഭ്യമാക്കുകയും വേണം. തൊഴിലിന്റെ എണ്ണം മാത്രം മതിയാകില്ല; തൊഴിലിന്റെ ഗുണമേന്മ, ശമ്പളം, തൊഴിൽസുരക്ഷ, സാമൂഹിക സുരക്ഷ, തൊഴിൽ അവകാശങ്ങൾ എന്നിവയും അതിന്റെ ഭാഗമായിരിക്കണം. ഓരോ വർഷവും എത്ര പുതിയ തൊഴിൽ അവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചു, എത്ര യുവാക്കൾക്ക് പുതിയ കഴിവുകൾ നൽകി, എത്ര പുതിയ സംരംഭങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു, അവയിൽ എത്രത്തോളം നിലനിന്നു തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങൾ അളക്കാവുന്ന സൂചികകളായി മാറ്റണം.

അതോടൊപ്പം സാമൂഹിക സുരക്ഷാ കേരളം എന്ന ആശയവും പുതിയ രൂപത്തിൽ അവതരിപ്പിക്കേണ്ടതുണ്ട്. കേരളത്തിന്റെ ആരോഗ്യ-വിദ്യാഭ്യാസ മേഖലകളിൽ ഇതിനകം നേടിയ നേട്ടങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനൊപ്പം അവയുടെ ഗുണനിലവാരം പുതിയ കാലത്തിന്റെ ആവശ്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ഉയർത്തണം. സാമ്പത്തിക ശേഷി കുറഞ്ഞ ഒരാൾക്കും മികച്ച ചികിത്സ ലഭിക്കണം; ഒരു കുടുംബത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക അവസ്ഥ കുട്ടിയുടെ വിദ്യാഭ്യാസ നിലവാരം നിർണയിക്കുന്ന സാഹചര്യം കുറയ്ക്കണം. എന്നാൽ സാമൂഹിക സുരക്ഷ ക്ഷേമപെൻഷനുകളിലും സബ്സിഡികളിലും മാത്രം ഒതുങ്ങരുത്. രോഗപ്രതിരോധം, പ്രാഥമിക ആരോഗ്യപരിചരണം, വയോജന പരിചരണം, പുനരധിവാസം, മാനസികാരോഗ്യ പിന്തുണ, പോഷണം, ഭിന്നശേഷിക്കാർക്കുള്ള സേവനങ്ങൾ, പൊതുവിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരം എന്നിവയെല്ലാം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന വിശാലമായ സാമൂഹിക സുരക്ഷാ സംവിധാനമാണ് രൂപപ്പെടുത്തേണ്ടത്. “ആർക്കും പിന്നിൽ പോകേണ്ടി വരാത്ത കേരളം” എന്ന ലക്ഷ്യം ഇതിന്റെ കേന്ദ്ര ആശയമാകണം.

ഇതോടൊപ്പം വയോജന ജനസംഖ്യ വർധിക്കുന്ന കേരളത്തിന്റെ ഭാവിയെ കണക്കിലെടുത്ത് Care കേരളം ഒരു പ്രത്യേക സാമൂഹിക ദൗത്യമായി ഉയർത്തിക്കൊണ്ടുവരണം. വയോജനങ്ങൾക്കും കുട്ടികൾക്കും ഭിന്നശേഷിക്കാർക്കും ദീർഘകാല പരിചരണം ആവശ്യമായ രോഗികൾക്കും മാത്രമല്ല, കുടുംബത്തിൽ സൗജന്യമായി care work നിർവഹിക്കുന്ന സ്ത്രീകൾക്കും ഈ സംവിധാനത്തിന്റെ പ്രയോജനം ലഭിക്കണം. Home care, community care, day-care centres, geriatric services, rehabilitation, palliative care, childcare, disability support തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ പരിശീലനം നേടിയ മനുഷ്യവിഭവശേഷി വികസിപ്പിക്കാനും അതുവഴി പുതിയ തൊഴിൽ അവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാനും കഴിയും. കുടുംബങ്ങൾ മാത്രം വഹിക്കുന്ന പരിചരണഭാരം സമൂഹവും പൊതുസംവിധാനങ്ങളും പങ്കിടുന്ന രീതിയിലേക്ക് കേരളത്തെ മാറ്റുക എന്നത് ഭാവിയിലെ ഒരു വലിയ സാമൂഹിക പരിവർത്തനമായിരിക്കും. സ്ത്രീകളുടെ സാമ്പത്തിക സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും തൊഴിൽപങ്കാളിത്തത്തിനും ഇതിലൂടെ പുതിയ അവസരങ്ങൾ തുറക്കാം.

അതുപോലെ തന്നെ കേരളത്തിന്റെ ഭാവി Innovation കേരളം എന്ന ആശയവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കണം. കൃത്രിമബുദ്ധി, ബയോടെക്നോളജി, റോബോട്ടിക്സ്, ഡിജിറ്റൽ സാങ്കേതികവിദ്യ, മെഡിക്കൽ ഗവേഷണം, ഫാർമസ്യൂട്ടിക്കൽ മേഖല, കാർഷിക സാങ്കേതികവിദ്യ, സമുദ്രശാസ്ത്രം, renewable energy, advanced materials തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ കേരളത്തിന് വലിയ സാധ്യതകളുണ്ട്. ഉയർന്ന വിദ്യാഭ്യാസമുള്ള മനുഷ്യവിഭവശേഷിയെ വെറും തൊഴിൽ തേടി പുറത്തേക്ക് അയയ്ക്കുന്ന സംസ്ഥാനത്തിൽ നിന്ന് അറിവും ഗവേഷണവും സാങ്കേതികവിദ്യയും ഉൽപ്പാദനവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സംസ്ഥാനമായി കേരളത്തെ മാറ്റുകയാണ് ലക്ഷ്യമാക്കേണ്ടത്. സർവകലാശാലകൾ, ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങൾ, വ്യവസായങ്ങൾ, startups, cooperatives, സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവ തമ്മിൽ കൂടുതൽ ശക്തമായ ബന്ധം സൃഷ്ടിക്കണം. ഗവേഷണ ഫലങ്ങൾ ഉൽപ്പന്നങ്ങളായും സേവനങ്ങളായും സാമൂഹിക പരിഹാരങ്ങളായും മാറുന്ന ഒരു innovation ecosystem വികസിപ്പിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

അതേസമയം വികസനത്തിന്റെ പേരിൽ പരിസ്ഥിതിയെ അവഗണിക്കുന്ന സമീപനവും പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിന്റെ പേരിൽ എല്ലാ വികസനങ്ങളെയും എതിർക്കുന്ന സമീപനവും ഒഴിവാക്കണം. Climate-resilient കേരളം എന്ന ആശയം ഇതിന് ഒരു പുതിയ ദിശ നൽകും. പ്രളയം, ഉരുൾപൊട്ടൽ, തീരദേശ ക്ഷയം, കടൽനിരപ്പ് ഉയരൽ, അതിതീവ്ര മഴ, വരൾച്ച തുടങ്ങിയ കാലാവസ്ഥാ അപകടസാധ്യതകൾ കണക്കിലെടുത്തുകൊണ്ടുള്ള നഗരാസൂത്രണം, കൃഷി, ഭവനം, അടിസ്ഥാനസൗകര്യ വികസനം എന്നിവ ആവശ്യമാണ്. renewable energy, sustainable transport, waste management, water conservation, ecological restoration തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ ദീർഘകാല നയങ്ങൾ രൂപപ്പെടുത്തണം. വികസനവും പരിസ്ഥിതിയും തമ്മിലുള്ള കൃത്രിമ വൈരുദ്ധ്യം ഒഴിവാക്കി പരിസ്ഥിതിയെ സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ടുള്ള വികസനം എന്ന പുതിയ വികസന ദർശനം കേരളത്തിന് മുന്നിൽ വയ്ക്കണം.

ഈ അഞ്ച് മേഖലകളും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കാലത്ത് ഉച്ചരിക്കുന്ന മനോഹരമായ മുദ്രാവാക്യങ്ങളായി മാത്രം അവശേഷിക്കരുത്. അവയെ അഞ്ചുവർഷത്തെ measurable missions ആയി രൂപപ്പെടുത്തുകയാണ് നിർണായകം. ഓരോ ദൗത്യത്തിനും വ്യക്തമായ ലക്ഷ്യങ്ങൾ, സമയക്രമം, ഉത്തരവാദിത്തമുള്ള സ്ഥാപനങ്ങൾ, ആവശ്യമായ സാമ്പത്തിക വിഭവങ്ങൾ, വർഷംതോറുമുള്ള പുരോഗതി അളക്കാനുള്ള സൂചികകൾ എന്നിവ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ഓരോ വർഷവും സർക്കാർ ജനങ്ങൾക്ക് മുന്നിൽ റിപ്പോർട്ട് അവതരിപ്പിക്കണം. എന്താണ് പ്രഖ്യാപിച്ചത്, എന്താണ് നടപ്പാക്കിയത്, എന്താണ് നടപ്പാക്കാൻ കഴിയാതിരുന്നത്, എന്തുകൊണ്ടാണ് കഴിയാതിരുന്നത്, ഇനി എന്താണ് തിരുത്തേണ്ടത് എന്നിവ സുതാര്യമായി പറയണം. വാഗ്ദാനങ്ങളുടെ എണ്ണം അല്ല, പൂർത്തിയാക്കിയ മാറ്റങ്ങളുടെ എണ്ണം ആയിരിക്കണം ഭരണത്തിന്റെ വിജയത്തിന്റെ പ്രധാന അളവുകോൽ.

എന്നാൽ ഈ നയപരിപാടികൾക്കെല്ലാം മുകളിലായി ഒരു അടിസ്ഥാന ചോദ്യം നിലനിൽക്കുന്നു: “ജനങ്ങൾക്ക് ഞങ്ങളെ വീണ്ടും ആവശ്യമാകുന്ന തരത്തിൽ ഞങ്ങൾ സ്വയം മാറിയിട്ടുണ്ടോ?” 2031-ലേക്കുള്ള യാത്രയിൽ സി.പി.എം. നിരന്തരം സ്വയം ചോദിക്കേണ്ട ചോദ്യമാണിത്. ഇതിന് ഉത്തരം സോഷ്യൽ മീഡിയയിലെ likes-ലോ views-ലോ പാർട്ടി സമ്മേളനങ്ങളിലെ ജനക്കൂട്ടത്തിലോ മാത്രം കണ്ടെത്താനാവില്ല. ഒരു സാധാരണ തൊഴിലാളി തന്റെ പ്രശ്നവുമായി പാർട്ടി ഓഫീസിലെത്തുമ്പോൾ അവനെ എങ്ങനെ സ്വീകരിക്കുന്നു എന്നതിലാണ് അതിന്റെ യഥാർത്ഥ ഉത്തരം. ഒരു യുവാവ് പാർട്ടിയുടെ നയത്തെ വിമർശിക്കുമ്പോൾ അവനോട് എങ്ങനെ സംസാരിക്കുന്നു എന്നതിലാണ്. ഒരു സ്ത്രീ നേതൃത്വത്തിലേക്ക് വരാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ അവൾക്ക് യഥാർത്ഥത്തിൽ എത്രമാത്രം അവസരം ലഭിക്കുന്നു എന്നതിലാണ്. ഒരു വയോജനത്തിന് സഹായം ആവശ്യമായി വരുമ്പോൾ പാർട്ടി അവർക്കൊപ്പം എങ്ങനെ നിൽക്കുന്നു എന്നതിലാണ്. ഒരു പ്രവർത്തകനെതിരെ വിമർശനം ഉയർന്നാൽ പാർട്ടി മുൻവിധിയില്ലാതെ വസ്തുത അന്വേഷിക്കുന്നുണ്ടോ എന്നതിലാണ്. ഒരു നേതാവിന് അധികാരം ലഭിച്ച ശേഷം അവന്റെ ജീവിതരീതിയിൽ എന്ത് മാറ്റമുണ്ടാകുന്നു എന്നതിലാണ്. പാർട്ടിയുടെ രാഷ്ട്രീയ വിശ്വാസ്യത പ്രസംഗങ്ങളിലല്ല, ഇത്തരം ആയിരക്കണക്കിന് ദൈനംദിന മനുഷ്യബന്ധങ്ങളിലാണ് നിർമ്മിക്കപ്പെടുന്നത്.

ജനങ്ങളുടെ മനസ്സിൽ പാർട്ടിയെക്കുറിച്ചുള്ള ധാരണ മാറ്റേണ്ടത് പരസ്യപ്രചാരണത്തിലൂടെയോ image-building-ലൂടെയോ മാത്രം സാധ്യമല്ല. ആയിരക്കണക്കിന് ചെറിയ മനുഷ്യബന്ധങ്ങളിലൂടെയാണ് വിശ്വാസം പുനർനിർമിക്കപ്പെടുന്നത്. ഒരു പ്രവർത്തകൻ ഒരു കുടുംബത്തിന്റെ പ്രശ്നം കേൾക്കുകയും അതിന് കഴിയുന്ന പരിഹാരം കണ്ടെത്താൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ, ഒരു ജനപ്രതിനിധി വോട്ട് ചെയ്തവരെയും വോട്ട് ചെയ്യാത്തവരെയും ഒരുപോലെ കാണുമ്പോൾ, ഒരു പാർട്ടി പ്രാദേശിക പ്രശ്നത്തിൽ ജനങ്ങൾക്കൊപ്പം തുടർച്ചയായി പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ, ഒരു നേതാവ് തന്റെ പദവിയെ വ്യക്തിപരമായ നേട്ടത്തിനല്ല പൊതുതാൽപര്യത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ—അവിടെയാണ് പാർട്ടിയുടെ യഥാർത്ഥ പ്രതിച്ഛായ രൂപപ്പെടുന്നത്. അതുകൊണ്ട് പ്രചാരണത്തിലൂടെ പ്രതിച്ഛായ മാറ്റുന്നതിനേക്കാൾ പെരുമാറ്റത്തിലൂടെ വിശ്വാസം മാറ്റുക എന്ന തത്വം 2031-ലെ പുനർനിർമാണത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനമാകണം.

ഈ പശ്ചാത്തലത്തിൽ 2031-ലെ രാഷ്ട്രീയ പുനർനിർമാണത്തിന്റെ ഏറ്റവും ആഴത്തിലുള്ള സൂത്രവാക്യം വളരെ ലളിതമായി പറയാം: ആശയത്തിൽ വ്യക്തത, ജീവിതത്തിൽ ലാളിത്യം, പ്രവർത്തനത്തിൽ സത്യസന്ധത, ഭരണത്തിൽ കാര്യക്ഷമത, ജനങ്ങളോട് ആത്മബന്ധം, സംഘടനയിൽ ജനാധിപത്യം, രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ശാസ്ത്രീയത, ഭാവിയെക്കുറിച്ച് ദീർഘദർശനം. ആശയത്തിൽ വ്യക്തതയില്ലെങ്കിൽ പാർട്ടി അവസരവാദത്തിലേക്ക് നീങ്ങും; ജീവിതത്തിൽ ലാളിത്യമില്ലെങ്കിൽ രാഷ്ട്രീയ പ്രസംഗങ്ങളുടെ വിശ്വാസ്യത കുറയും; പ്രവർത്തനത്തിൽ സത്യസന്ധതയില്ലെങ്കിൽ ജനവിശ്വാസം നഷ്ടപ്പെടും; ഭരണത്തിൽ കാര്യക്ഷമതയില്ലെങ്കിൽ നല്ല നയങ്ങൾ പോലും ഫലപ്രദമാകില്ല; ജനങ്ങളോട് ആത്മബന്ധമില്ലെങ്കിൽ സംഘടന ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് അകന്നുപോകും; സംഘടനയിൽ ജനാധിപത്യമില്ലെങ്കിൽ ആത്മപരിശോധന ദുർബലമാകും; രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ശാസ്ത്രീയതയില്ലെങ്കിൽ തീരുമാനങ്ങൾ അനുമാനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാകും; ഭാവിയെക്കുറിച്ച് ദീർഘദർശനമില്ലെങ്കിൽ പാർട്ടി ഓരോ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെയും അടിയന്തര രാഷ്ട്രീയത്തിൽ കുടുങ്ങിപ്പോകും.

ഇവയെല്ലാം ഒരുമിച്ച് കൊണ്ടുവരാൻ കഴിഞ്ഞാൽ മാത്രമേ ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് തിരിച്ചുവരവിനപ്പുറം പുതിയൊരു ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയ പുനരുജ്ജീവനം സാധ്യമാകൂ. 2031 അപ്പോൾ അധികാരത്തിലേക്കുള്ള ഒരു ലക്ഷ്യവർഷം മാത്രമായിരിക്കില്ല; കേരളത്തിലെ മാറിയ സാമൂഹിക, സാമ്പത്തിക, സാങ്കേതിക, സാംസ്കാരിക യാഥാർഥ്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായ ഒരു പുതിയ രാഷ്ട്രീയ രൂപം പരീക്ഷിക്കപ്പെടുന്ന ചരിത്രഘട്ടമായിരിക്കും. പഴയ ശക്തികളെ മാത്രം ആശ്രയിച്ച് പുതിയ കാലത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയത്തെ നേരിടാൻ കഴിയില്ല. പഴയ മൂല്യങ്ങൾക്ക് പുതിയ കാലത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കം നൽകുകയും, പഴയ സംഘടനാ രീതികൾക്ക് പുതിയ പ്രവർത്തനശേഷി നൽകുകയും, പഴയ രാഷ്ട്രീയ ഭാഷയ്ക്ക് പുതിയ ജനകീയ അർത്ഥം നൽകുകയും ചെയ്യേണ്ടതുണ്ട്.

അതുകൊണ്ട് 2031-ൽ തിരിച്ചുവരേണ്ടത് അധികാരത്തിലേക്ക് മാത്രമല്ല; ജനങ്ങളിലേക്കാണ്. തിരിച്ചുപിടിക്കേണ്ടത് സീറ്റുകൾ മാത്രമല്ല; വിശ്വാസമാണ്. പുനർനിർമിക്കേണ്ടത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് തന്ത്രം മാത്രമല്ല; രാഷ്ട്രീയ സംസ്കാരമാണ്. പുനരുജ്ജീവിപ്പിക്കേണ്ടത് സംഘടന മാത്രമല്ല; കമ്യൂണിസ്റ്റ് ജീവിതവീക്ഷണമാണ്. അധികാരത്തിലേക്കുള്ള തിരിച്ചുവരവ് ഈ നാല് മാറ്റങ്ങളുടെ ഫലമായിരിക്കണം; അതിന്റെ പകരക്കാരനാകരുത്. ജനങ്ങളിൽ നിന്ന് അകന്നുപോയ ഒരു പാർട്ടിക്ക് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിലൂടെ മാത്രം ജനങ്ങളിലേക്ക് തിരിച്ചെത്താനാവില്ല. എന്നാൽ ജനങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിലേക്ക് അഞ്ചുവർഷം ആത്മാർത്ഥമായി തിരിച്ചെത്തുന്ന ഒരു പാർട്ടിക്ക് ജനങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ വിശ്വാസം വീണ്ടും നേടുന്നതിനുള്ള സാമൂഹിക അടിത്തറ പണിയാൻ കഴിയും. 2031-ലെ യഥാർത്ഥ തയ്യാറെടുപ്പ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രഖ്യാപിക്കുന്ന ദിവസത്തിൽ ആരംഭിക്കുന്നതല്ല; ഇന്നുതന്നെ ഓരോ പ്രവർത്തകന്റെയും ജീവിതത്തിലും ഓരോ ബ്രാഞ്ചിന്റെയും പ്രവർത്തനത്തിലും ഓരോ ജനകീയ പ്രശ്നത്തോടുമുള്ള ഇടപെടലിലും ആരംഭിക്കേണ്ടതാണ്.

അവസാനം, ഈ പുനർനിർമാണത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിൽ ഒരു ലളിതമായ രാഷ്ട്രീയ ബോധം ഉണ്ടായിരിക്കണം: ജനങ്ങൾ പാർട്ടിക്കുവേണ്ടി ജീവിക്കുന്നവരല്ല; പാർട്ടി ജനങ്ങളുടെ ജീവിതം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുവേണ്ടിയാണ് നിലനിൽക്കുന്നത്. ഈ ബോധം സംഘടനയുടെ ഓരോ തലത്തിലേക്കും എത്തുമ്പോഴാണ് അധികാരം ലക്ഷ്യമല്ല, സാമൂഹിക പരിവർത്തനത്തിനുള്ള ഉപാധിയാണെന്ന കമ്യൂണിസ്റ്റ് രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന ധാരണ വീണ്ടും ശക്തിപ്പെടുക. അപ്പോൾ 2031 ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വർഷം മാത്രമല്ലാതാകും; കേരളത്തിലെ ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ആത്മപരിശോധനയുടെയും പുനർനിർമാണത്തിന്റെയും പുതിയ തുടക്കത്തിന്റെയും വർഷമായി മാറും.